Αφήνουν γυναίκες να πεθαίνουν στο βουνό: Το φαινόμενο του «αλπικού διαζυγίου» - «Μου είπε ότι με δοκίμαζε»

Το hashtag «αλπικό διαζύγιο» (alpine divorce) έχει «πάρει φωτιά» στα social media, όπως το TikTok και το Instagram, τους τελευταίους μήνες, με πολλές γυναίκες να μοιράζονται τραυματικές, και ενίοτε απειλητικές για τη ζωή τους, εμπειρίες.

Ο όρος χρησιμοποιείται για να περιγράψει ένα περιστατικό κατά τη διάρκεια μιας πεζοπορίας ή άλλης περιπέτειας στη φύση, όταν ο ένας σύντροφος, συνήθως άνδρας, εγκαταλείπει τον άλλον, που είναι τυπικά λιγότερο έμπειρος και πιο ευάλωτος, σε μια απομακρυσμένη και δυνητικά επικίνδυνη τοποθεσία.

Η συζήτηση πυροδοτήθηκε εν μέρει από μια υπόθεση υψηλού προφίλ στην Αυστρία νωρίτερα φέτος, όπου ένας ορειβάτης καταδικάστηκε για ανθρωποκτονία εξ αμελείας και του επιβλήθηκε ποινή με αναστολή, αφού εγκατέλειψε τη σύντροφό του μόνη στο βουνό Grossglockner, το ψηλότερο της χώρας, ισχυριζόμενος ότι πήγε να αναζητήσει βοήθεια. Εκείνη πέθανε από το ψύχος.

Οι εισαγγελείς κατηγόρησαν τον άνδρα ότι δεν απαντούσε στις κλήσεις των υπηρεσιών διάσωσης παρόλο που είχε σήμα κινητής τηλεφωνίας και ότι απέτυχε να στείλει σήματα κινδύνου εγκαίρως. Κατά τη διάρκεια της δίκης του, μια πρώην σύντροφός του κατέθεσε ότι την είχε εγκαταλείψει στο ίδιο βουνό το 2023 επειδή τη θεωρούσε πολύ αργή, σύμφωνα με την εφημερίδα Bild. Όπως είπε στο δικαστήριο, έτεινε να γίνεται «γκρινιάρης» αν εκείνη δυσκολευόταν κατά τη διάρκεια μιας πεζοπορίας.

Τι σημαίνει το «αλπικό διαζύγιο»

Εν μέσω της δίκης, γυναίκες άρχισαν να μοιράζονται τις προσωπικές τους ιστορίες στο διαδίκτυο. «POV: Πηγαίνεις για πεζοπορία μαζί του στα βουνά, αλλά σε αφήνει μόνη σου και συνειδητοποιείς ότι δεν του άρεσες ποτέ πραγματικά», έγραψε μια γυναίκα σε ένα κλιπ στο TikTok που τη δείχνει μόνη σε ένα απομονωμένο ορεινό μονοπάτι και έχει συγκεντρώσει σχεδόν 5 εκατομμύρια προβολές.

Σε ανάρτηση στο X, μια άλλη γυναίκα μοιράστηκε ένα βίντεο όπου περπατά μόνη της στην ερημιά, γράφοντας: «Αυτό είναι ένα βίντεο με μένα να κάνω πεζοπορία στα Highlands της Σκωτίας, ενώ ο τύπος με τον οποίο είχα μια ακαθόριστη σχέση (situationship) βρισκόταν μίλια μπροστά μου». Το κλιπ έχει 1,9 εκατομμύρια προβολές.

Ο όρος «αλπικό διαζύγιο», που επινοήθηκε σε ένα διήγημα του 1893 από τον Σκωτο-Καναδό συγγραφέα Robert Barr για έναν σύζυγο που συνωμοτούσε να σκοτώσει τη γυναίκα του στις Ελβετικές Άλπεις, δεν είναι νομικά ή επίσημα αναγνωρισμένος. Ωστόσο, η ψυχολόγος συμπεριφοράς και σύμβουλος σχέσεων Jo Hemmings δήλωσε στο CNN ότι η δυναμική των σχέσεων πίσω από αυτόν είναι αναγνωρίσιμη.

Σύμφωνα με την Hemmings, οι δράστες είναι συνήθως άτομα με αποφευκτικό τύπο προσκόλλησης, που απομακρύνονται συναισθηματικά και σωματικά από τους άλλους όταν βρίσκονται υπό πίεση, αντί να αντιμετωπίζουν την αιτία. «Είναι πιθανό να τους λείπει η ενσυναίσθηση και η συμπόνια και να αποφεύγουν τη σύγκρουση -προτιμώντας να απομακρύνονται», είπε. «Βλέπω συχνά αυτού του είδους τη συμπεριφορά στις συνεδρίες μου -έναν σύντροφο, συχνότερα άνδρα με γυναίκα σύντροφο, που δεν δίνει σημασία όταν δέχεται ερωτήσεις, ή μπορεί ακόμη και να φύγει από το δωμάτιο ή να εγκαταλείψει τελείως τη συμβουλευτική».

Αν και το «αλπικό διαζύγιο» μπορεί να μην είναι μια κοινή εμπειρία, η Hemmings πιστεύει ότι η υποκείμενη έννοια θα είναι οικεία σε πολλές γυναίκες. «Όχι λόγω του ορεινού περιβάλλοντος, αλλά επειδή η συναισθηματική απόσυρση ή ακόμη και η εγκατάλειψη μέσα σε μια σχέση είναι σχετικά συχνή».

Το ορεινό περιβάλλον προσθέτει μια άλλη διάσταση σε αυτό το μοτίβο συμπεριφοράς, καθιστώντας το δυνητικά επικίνδυνο. Τέτοιες υπαίθριες δραστηριότητες δημιουργούν μια άμεση ιεραρχία: ποιος οδηγεί, ποιος πλοηγείται και ποιος ορίζει τον ρυθμό. «Το να περπατάς μπροστά και να αρνείσαι να προσαρμοστείς μπορεί να είναι ένας έμμεσος τρόπος επιβολής εξουσίας ή ελέγχου», είπε η Hemmings.

Την άφηνε να πεινάει και να υποφέρει

Αν και ο όρος περιγράφει συχνότερα ερωτικούς συντρόφους, μπορεί να εφαρμοστεί και σε περιπτώσεις όπου γυναίκες εγκαταλείπονται από άλλες ανδρικές φιγούρες που πίστευαν ότι μπορούσαν να εμπιστευτούν, όπως πατέρες, αδέλφια, άλλα μέλη της οικογένειας και φίλους.

Η έμπειρη πεζοπόρος Laurie Singer, από την Καλιφόρνια, ένιωσε προδομένη από έναν μακροχρόνιο άνδρα φίλο της όταν αρρώστησε κατά τη διάρκεια μιας πεζοπορίας εβδομάδων, σε μια κατάσταση που την έκανε να φοβάται για τη ζωή της. Το 2016, σε ηλικία 56 ετών, η Singer ξεκίνησε για το John Muir Trail στη Σιέρα Νεβάδα της Καλιφόρνια, συνοδευόμενη από τον στενό της φίλο. Η διαδρομή εκτείνεται σε 222 μίλια (357 χιλιόμετρα) και χρειάζεται δύο έως τρεις εβδομάδες για να ολοκληρωθεί.

Σύμφωνα με τη Singer, εκείνος είχε ξανακάνει τη διαδρομή και ήταν πιο έμπειρος, ιδιαίτερα σε μεγάλο υψόμετρο, και την «έπεισε να το κάνει». Συμφώνησαν να περπατούν 20 μίλια την ημέρα, με τον φίλο της να λέει ότι θα αναλάμβανε τη διοργάνωση του φαγητού και για τους δύο.

Μόλις λίγες μέρες μετά την έναρξη, η Singer άρχισε να αισθάνεται αδιαθεσία, κάτι που αργότερα συνειδητοποίησε ότι ήταν η νόσος του υψομέτρου. Παρόλα αυτά, ο φίλος της δεν επιβράδυνε τον ρυθμό του. «Πήγαινε συνέχεια μπροστά και δεν μπορούσα πραγματικά να τον φτάσω λόγω της αδιαθεσίας που ένιωθα», είπε στο CNN. «Για παράδειγμα, μια νύχτα περπατούσαμε μέσα στο σκοτάδι. Ήταν τόσο μακριά μου, φοβόμουν τόσο πολύ... φώναζα το όνομά του... δεν άκουγα τίποτα».

Μετά από περίπου μία ώρα χωριστά, η Singer συνάντησε τελικά τον φίλο της, ο οποίος της είπε ότι την «δοκίμαζε» για να δει αν θα τα κατάφερνε. Συνέχισαν τις επόμενες μέρες, με τη Singer να συνειδητοποιεί ότι εκείνος δεν είχε προνοήσει για αρκετό φαγητό και για τους δύο. Της αποκάλυψε ότι στόχος του ήταν να χάσει βάρος κατά τη διάρκεια της πεζοπορίας, αλλά δεν την είχε ενημερώσει πριν ξεκινήσουν. «Εκείνη τη στιγμή, χρησιμοποιούσα ήδη παραμάνα μόνο και μόνο για να κρατήσω το σορτς μου στη θέση του».

Έχοντας διανύσει περισσότερα από 150 μίλια, η Singer ξύπνησε ένα πρωί συνειδητοποιώντας ότι κάτι πήγαινε πολύ στραβά και μόλις που μπορούσε να περπατήσει. Ο φίλος της, είπε, πρότεινε να χωριστούν και εκείνη να πάρει ένα μονοπάτι για να επιστρέψει στο σημείο εκκίνησης και να αναζητήσει βοήθεια, ενώ εκείνος θα συνέχιζε μέχρι το τέλος της προγραμματισμένης διαδρομής. Την άφησε με μόνο μια μπάρα δημητριακών και μάλιστα της έδωσε τα δικά του σκουπίδια να τα βάλει στην τσάντα της, λέγοντας ότι έτσι η δίκη του τσάντα θα ήταν ελαφρύτερη.

«Δεν ήξερα πόσο μακριά ήταν το μονοπάτι, αλλά ήξερα ότι έπρεπε να βρω βοήθεια». Ξεκινώντας μόνη στο βραχώδες μονοπάτι, η Singer πάλευε να κρατήσει την ισορροπία της. Δεν το ήξερε ακόμα, αλλά λόγω της νόσου του υψομέτρου, υπέφερε από εγκεφαλικό οίδημα, επιπλέον των μολυσμένων πληγών στα πόδια της. Βρέθηκε σε μια απειλητική για τη ζωή της κατάσταση και η κυρίαρχη σκέψη της ήταν ότι δεν ήθελε να πεθάνει μόνη στην ερημιά. «Πεινούσα τόσο πολύ... το μόνο που σκεφτόμουν ήταν ότι ήθελα να δω ξανά την οικογένειά μου».

Μετά από οκτώ μίλια, συνάντησε άλλους πεζοπόρους που είδαν ότι ήταν σε κακή κατάσταση, της πρόσφεραν φαγητό και τη βοήθησαν με τις κατευθύνσεις. Τελικά κατάφερε να επιστρέψει με οτοστόπ στην ασφάλεια, αλλά η ανάρρωσή της κράτησε εβδομάδες. Αναλογιζόμενη την περιπέτεια, είπε: «Απλώς εγκατέλειπε έναν άνθρωπο. Ποιος το κάνει αυτό;».

Όσον αφορά το κίνητρο, το «αλπικό διαζύγιο» μπορεί να κυμαίνεται από μια προμελετημένη κακόβουλη πράξη έως μια παρορμητική απόφαση της στιγμής. Στις περιπτώσεις όπου ένα θύμα παρασύρεται σκόπιμα σε ένα επικίνδυνο περιβάλλον και στη συνέχεια εγκαταλείπεται, ο δράστης μπορεί να πάσχει από διαταραχή προσωπικότητας, είπε η Hemmings. Στις περισσότερες περιπτώσεις, πιστεύει ότι η εγκατάλειψη είναι αυθόρμητη, πυροδοτούμενη από ανυπομονησία και έλλειψη ελέγχου και ενσυναίσθησης.

Μετά την τραυματική της εμπειρία, η συμβουλή της Singer είναι σαφής: «Ανεξάρτητα από το πόσο νομίζεις ότι ξέρεις το άτομο (με το οποίο κάνεις πεζοπορία), πρέπει πάντα να είσαι αυτόνομος». «Εμπιστεύτηκα τον φίλο μου... πίστευα ότι τον ήξερα, και προφανώς, δεν τον ήξερα».

Διαβάστε ακόμη

Από «δάσκαλος του μήνα»... επίδοξος δολοφόνος: Το προφίλ του 31χρονου δράστη - «Επικίνδυνο επάγγελμα», λέει ο Τραμπ

Εκτροχιασμός: Η κυβερνητική σταυροφορία κατά της Λάουρα Κοβέσι

Αφήνουν γυναίκες να πεθαίνουν στο βουνό: Το φαινόμενο του «αλπικού διαζυγίου» - «Μου είπε ότι με δοκίμαζε»

Φιναλίστ του X Factor κατηγορείται για τον θάνατο γνωστής influencer έξω από κλαμπ - Στη δίκη της... έκανε καρδούλες