Καστάνιανη: Το χωριό των Ιωαννίνων που βρίσκεται στα σύνορα με την Αλβανία

Η Καστάνιανη βρίσκεται δίπλα στα σύνορα της Ελλάδας με την Αλβανία και ιστορικά συμπεριλαμβάνεται στα χωριά του Πωγωνίου και μάλιστα ανήκει στα χωριά της Λάκκας Πωγωνίου. Απέχει 66 χλμ. ΒΔ. Από τα Ιωάννινα και 31 χλμ. Από το Καλπάκι. Το χωριό είναι κτισμένο πάνω σε λόφο με θέα τη νότια Αλβανία και την πεδιάδα της Δρόπολης, σε περιοχή με τρεχούμενα νερά, κατάφυτη από αγριοκαστανιές και πλατάνια.

Πρόκειται για έναν από τους παλιότερους οικισμούς του Πωγωνίου όπως αναφέρεται από τον Nicolas Hammond. Είχε γνωρίσει μεγάλη ακμή πριν την κατάκτηση της Ηπείρου από τους Τούρκους (1430), οπότε και ζούσαν εκεί 1.200 οικογένειες, σύμφωνα με τον Ιωάννη Λαμπρίδη στα «Πωγωνιακά». Την περίοδο της τουρκοκρατίας υπήρξε διαχρονικά στόχος ληστρικών επιδρομών και διεκδικήσεων μεταξύ των πασάδων Αργυροκάστρου και Ιωαννίνων.

Πολλοί θεωρούν ότι κάτοικοι της Καστάνιανης είναι οι πρώτοι οικιστές της Κοζάνης, γύρω στο 1490. Η Καστάνιανη εντάχθηκε οριστικά στο Ελληνικό κράτος το 1913 με το Πρωτόκολλο της Φλωρεντίας. Στο χωριό και τα γύρω υψώματα έγιναν σκληρές μάχες στη διάρκεια του Ελληνοϊταλικού Πολέμου και του Εμφυλίου. Σημερινό αξιοθέατο στο κέντρο του χωριού είναι το Μουσείο Φυσικής Ιστορίας.