Η σύγκρουση για τα ηνία της Κεντροαριστεράς

Η επίσημη εμφάνιση της «Ελληνικής Αριστερής Συμπαράταξης» (ΕΛΑΣ) ανοίγει και τυπικά την αυλαία για μια σκληρή αναμέτρηση στο εσωτερικό του προοδευτικού χώρου. Στο ΠΑΣΟΚ δεν αντιμετωπίζουν την εξέλιξη αυτή ως μια απλή προσθήκη στον εκλογικό χάρτη, αλλά ως την αφετηρία βαθιάς υπαρξιακής σύγκρουσης. Κοινή παραδοχή ανάμεσα στα κορυφαία στελέχη του Κινήματος είναι ότι η επόμενη προσφυγή στις κάλπες θα κρίνει τελεσίδικα το ποιος θα έχει το πάνω χέρι και την πολιτική διεύθυνση στον ευρύτερο προοδευτικό χώρο ή άλλως στον χώρο της Κεντροαριστεράς.

Η ηγεσία του ΠΑΣΟΚ έχει ήδη επιλέξει να σηκώσει το γάντι, ξεκαθαρίζοντας ότι δεν υπάρχει χώρος για αμυντική στάση ή πολιτικές ευγένειες απέναντι στον πρώην πρωθυπουργό. Από το βήμα των πρόσφατων κομματικών διεργασιών στην Αττική, ο Νίκος Ανδρουλάκης έδωσε το στίγμα της επόμενης μέρας, απορρίπτοντας τα αρχηγικά μοντέλα που βασίζονται στην προσωπική προβολή και στις δαπανηρές διαφημιστικές εκστρατείες, οι οποίες, όπως ανέφερε, συνδέονται με μεγάλα οικονομικά και επιχειρηματικά κέντρα της χώρας.

Το ιδεολογικό κενό και η κριτική στο «κατασκευασμένο brand»

Στη Χαριλάου Τρικούπη επιχειρούν να αποδομήσουν τη φύση του νέου αυτού εγχειρήματος, χτυπώντας το εκεί που θεωρούν ότι πονάει: στην έλλειψη οργανικής σύνδεσης με την κοινωνία. Ο εκπρόσωπος του κόμματος, Κώστας Τσουκαλάς, περιέγραψε τον νέο φορέα ως πολιτικό σχήμα βιτρίνας, μια προσωποπαγή προσπάθεια που στερείται βαθιών ριζών στους κοινωνικούς χώρους. Το γεγονός ότι η ΕΛΑΣ συγκροτείται εν μέσω εσωτερικών διασπάσεων του προηγούμενου χώρου του Αλέξη Τσίπρα και χωρίς τη μάζα των παραδοσιακών του στελεχών, αποτελεί για το ΠΑΣΟΚ απόδειξη ότι το συγκεκριμένο σχέδιο αδυνατεί να εμπνεύσει ένα πραγματικά ενωτικό και πλειοψηφικό ρεύμα.

Την ίδια στιγμή, οι αναλυτές του Κινήματος εντοπίζουν σοβαρές προγραμματικές αντιφάσεις και πολιτική σύγχυση στους ιδρυτές του νέου κόμματος. Σχολιάζουν καυστικά τις δημόσιες τοποθετήσεις στελεχών του περιβάλλοντος Τσίπρα, οι οποίοι από τη μία διεκδικούν τον χώρο της Κεντροαριστεράς και από την άλλη σπεύδουν να δηλώσουν ότι δεν έχουν πολιτική συγγένεια με το ΠΑΣΟΚ.

Ακόμα μεγαλύτερη είναι η κριτική για το περιεχόμενο της ιδρυτικής διακήρυξης της ΕΛΑΣ. Στη Χαριλάου Τρικούπη θεωρούν ότι το κείμενο αυτό αποτελεί άτολμη αντιγραφή των δικών τους θέσεων, διατυπωμένη όμως με τέτοιο τρόπο ώστε να αποφεύγονται οι καθαρές και συγκρουσιακές γραμμές με τα κατεστημένα οικονομικά συμφέροντα της χώρας.

Πολιτικό βάθος έναντι επικοινωνιακών ελιγμών

Η απάντηση του ΠΑΣΟΚ στην επικοινωνιακή καταιγίδα που συνόδευσε την παρουσίαση του νέου κόμματος του Αλέξη Τσίπρα στο Θησείο, είναι η επιστροφή στην πολιτική ουσία. Το μεγάλο συγκριτικό πλεονέκτημα που προτάσσει το κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης είναι η θεσμική και προγραμματική του σταθερότητα. Στελέχη της πρώτης γραμμής επιμένουν ότι το ΠΑΣΟΚ διαθέτει πλήρως επεξεργασμένη, ρεαλιστική και κοστολογημένη πρόταση διακυβέρνησης, η οποία δίνει χειροπιαστές απαντήσεις στα προβλήματα της οικονομίας, των εργασιακών σχέσεων και της κοινωνικής πρόνοιας.

Ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος, Παύλος Χρηστίδης, έθεσε με σαφήνεια το δίλημμα της επόμενης περιόδου, τονίζοντας ότι το ΠΑΣΟΚ έχει καταθέσει συγκεκριμένες δεσμεύσεις και λύσεις, εν αντιθέσει με τα σχήματα που κινούνται στη σφαίρα του αφηρημένου. Η εκτίμηση του επιτελείου είναι ότι τα προσωποπαγή κόμματα έχουν πολύ σύντομη ημερομηνία λήξης. Παράλληλα, υπενθυμίζουν στους ψηφοφόρους ότι το δικό τους κόμμα ήταν εκείνο που σήκωσε το βάρος της αποκάλυψης μεγάλων σκανδάλων και της σύγκρουσης με τα επιχειρηματικά καρτέλ, την ώρα που άλλοι επέλεγαν τον δρόμο της παρατεταμένης σιωπής.

Η αμφισβήτηση της δημοσκοπικής εικόνας

Η ένταση μεταξύ των δύο πλευρών κορυφώθηκε στο πεδίο των πρόσφατων σφυγμομετρήσεων. Το ΠΑΣΟΚ αντέδρασε με εξαιρετικά σκληρή γλώσσα, καταγγέλλοντας συντονισμένη προσπάθεια τεχνητής διαμόρφωσης του πολιτικού σκηνικού. Η Χαριλάου Τρικούπη έβαλε στο στόχαστρο τη μεθοδολογία των πρόσφατων ερευνών, οι οποίες παρουσίασαν χαοτική και αντιφατική εικόνα -με τη μία μέτρηση να δείχνει οριακή απόσταση και την άλλη να καταγράφει τεράστιο προβάδισμα- παρόλο που διενεργήθηκαν πριν καν ανακοινωθεί επίσημα ο νέος φορέας.

Οι πράσινες επικρίσεις στράφηκαν και κατά της αντικειμενικότητας συγκεκριμένων αναλυτών που συνδέονται με το παρελθόν της διακυβέρνησης του Αλέξη Τσίπρα. Ταυτόχρονα, το ΠΑΣΟΚ στηλιτεύει την άρνηση των στελεχών της ΕΛΑΣ να συμμετάσχουν σε ανοιχτές τηλεοπτικές συζητήσεις και πολιτικά πάνελ, κατηγορώντας τους ότι προτιμούν την ασφάλεια των προστατευμένων μονολόγων.

Το διακύβευμα της κάλπης

Στο δρόμο προς τις εκλογές, το ΠΑΣΟΚ κλείνει ερμητικά την πόρτα σε σενάρια μελλοντικών συμμαχιών, καλώντας τους προοδευτικούς πολίτες να αποφύγουν τις επιλογές που θολώνουν το πολιτικό τοπίο. Απαντώντας στη ρητορική του πρώην πρωθυπουργού ότι έρχεται να καλύψει το πολιτικό κενό, η Χαριλάου Τρικούπη αντιτάσσει το έργο του Νίκου Ανδρουλάκη, ο οποίος διπλασίασε τα ποσοστά του κόμματος και ηγήθηκε των μεγάλων μαχών, όπως αυτή για τις τηλεφωνικές παρακολουθήσεις.

Το κεντρικό ερώτημα που θέτει πλέον το ΠΑΣΟΚ είναι αν μπορεί να αποτελέσει λύση για το μέλλον ένας πολιτικός που αποδοκιμάστηκε έντονα από το εκλογικό σώμα στο πρόσφατο παρελθόν. Στο πράσινο στρατόπεδο εμφανίζονται βέβαιοι ότι οι προσπάθειες δημιουργίας ενός τεχνητού σκηνικού θα καταρρεύσουν στην κάλπη, με το ΠΑΣΟΚ να αναδεικνύεται ως ο μοναδικός αυθεντικός εκφραστής των πολιτών που αναζητούν σοβαρή προοδευτική διέξοδο.