δημοφιλές τώρα: 
Τι πραγματικά σημαίνει η εκλογική ήττα Τραμπ για Ιράν, Ισραήλ και Ουκρανία
Συμφωνία ή νέα κλιμάκωση με την Τεχεράνη, δοκιμασία στις σχέσεις με το Ισραήλ και αβεβαιότητα για το Κίεβο - Το κρίσιμο ερώτημα είναι αν η αποδυνάμωση του Αμερικανού προέδρου θα φέρει συμβιβασμούς ή μεγαλύτερη επιθετικότητα🕛 χρόνος ανάγνωσης: 10 λεπτά ┋ 🗣️ Ανοικτό για σχολιασμό
Οι ενδιάμεσες εκλογές στις ΗΠΑ ενδέχεται να έχουν συνέπειες πολύ πέρα από τα σύνορα της χώρας. Ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ έχει περάσει σχεδόν δύο χρόνια ανατρέποντας δεκαετίες αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής, προκαλώντας αναστάτωση τόσο στους συμμάχους όσο και στους αντιπάλους του. Τώρα, και οι δύο πλευρές παρακολουθούν πώς η εκλογική ήττα στο εσωτερικό θα επηρεάσει τις κινήσεις του στο εξωτερικό.
Για το Ιράν, το Ισραήλ και την Ουκρανία, το διακύβευμα υπερβαίνει κατά πολύ το ποιος ελέγχει το Κογκρέσο. Όπως αναλύει το CNN, το αποτέλεσμα θα μπορούσε να επηρεάσει αν ο Τραμπ θα επιδιώξει συμφωνία με την Τεχεράνη ή περαιτέρω πολεμική κλιμάκωση, πόσο θα διαβρωθεί η διαχρονική στήριξη της Ουάσιγκτον προς το Ισραήλ και πόσο έντονα θα πιέσει το Κίεβο να αποδεχθεί όρους για τον τερματισμό του πολέμου της Ρωσίας.
Οι Δημοκρατικοί θα αποκτήσουν νέα μέσα για να αμφισβητήσουν τις επιλογές του. Ωστόσο, ο ίδιος εξακολουθεί να διαθέτει σημαντική ελευθερία κινήσεων στο εξωτερικό, αφήνοντας τους ηγέτες ανά τον κόσμο μπροστά σε ένα ερώτημα: Θα τον κάνει η ήττα πιο πρόθυμο να συμβιβαστεί ή πιο αποφασισμένο να επιβάλει τη θέλησή του;
Το Ιράν πανηγυρίζει, αλλά η ειρήνη δεν είναι εξασφαλισμένη
Το Ιράν πανηγυρίζει για την εκλογική ήττα του Τραμπ, προετοιμάζεται όμως για όσα μπορεί να ακολουθήσουν: ένα πιθανό νέο αμερικανικό πλήγμα ή μια νέα προσπάθεια για συμφωνία.
Ο Τραμπ παραδέχθηκε, σε τηλεφωνική συνομιλία με το Fox News, ότι ο πόλεμος στο Ιράν ευθυνόταν εν μέρει για τις απώλειες των Ρεπουμπλικανών. Ο αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς ήταν πιο ξεκάθαρος, γράφοντας σε εκτενή ανάρτησή του στο Χ την Τετάρτη ότι «ο λόγος που χάσαμε είναι ο πόλεμος».
Έπειτα από οκτώ μήνες επιθέσεων σε κρίσιμες για την οικονομία υποδομές της περιοχής, με στόχο να στραφούν οι Αμερικανοί ψηφοφόροι εναντίον του πολέμου, η Τεχεράνη χαιρέτισε την ήττα των Ρεπουμπλικανών ως λαϊκή ετυμηγορία κατά της σύγκρουσης. Ο Τραμπ αναγνώρισε ότι οι αυξήσεις των τιμών που προκάλεσε ο πόλεμος έπαιξαν ρόλο.
«Αν η αμερικανική κυβέρνηση προδώσει τη λαϊκή βούληση για να υπηρετήσει διεθνείς χρηματοδότες και εκβιαστές, θα μάθει ότι το ΟΧΙ μας συνοδεύεται από έναν εφιάλτη», έγραψε στο Χ ο πρόεδρος του ιρανικού Κοινοβουλίου, Μοχαμάντ Μπαγκέρ Γκαλιμπάφ, ο οποίος έχει ηγηθεί των διαπραγματεύσεων με τις ΗΠΑ.
Η Τεχεράνη, πάντως, δεν ποντάρει σε αλλαγή πορείας της Ουάσιγκτον. Ο ανώτατος ηγέτης Μοτζταμπά Χαμενεΐ δήλωσε ότι όποιος πιστεύει πως το εκλογικό αποτέλεσμα θα αλλάξει την αμερικανική πολιτική «κάνει μεγάλο λάθος». Ιρανοί αξιωματούχοι τονίζουν ότι η στρατηγική της χώρας δεν εξαρτάται από τις αμερικανικές εκλογές, καθώς προετοιμάζονται για συνέχιση του πολέμου, εντείνοντας παράλληλα τη διπλωματική δραστηριότητα.
Ο κίνδυνος κλιμάκωσης είναι υπαρκτός. Πληροφορίες ότι ο Τραμπ ενδέχεται να διατάξει νέα, εντονότερα πλήγματα ενισχύουν την ανησυχία στην περιοχή, ενώ η Τεχεράνη έχει προειδοποιήσει ότι τα αντίποινά της θα είναι πολύ ευρύτερα από ό,τι στους προηγούμενους γύρους της σύγκρουσης. Αυτή την εβδομάδα, ο Τραμπ είπε σε ορισμένους δημοσιογράφους ότι εξετάζει το ενδεχόμενο να πλήξει σκληρά το Ιράν και σε άλλους ότι δεν σχεδιάζει άμεση κλιμάκωση.
«Ο πόλεμος στο Ιράν έχει γίνει ένα ασήκωτο πολιτικό βαρίδι για τον Τραμπ, αφήνοντάς του δύο δύσκολες επιλογές: να κλείσει μια συμφωνία που θα του επιτρέψει να διασώσει το κύρος του και να ανακηρύξει νίκη ή να κλιμακώσει τη στρατιωτική δράση για να ανακτήσει την πρωτοβουλία», δήλωσε στο CNN ο Αλί Βαέζ, του International Crisis Group. «Ο κίνδυνος είναι ένας πρόεδρος αποδυναμωμένος στην κάλπη να αναζητήσει δικαίωση στο πεδίο της μάχης».
Η διπλωματία προσφέρει μια άλλη διέξοδο. Οι συνομιλίες, που είχαν βαλτώσει το καλοκαίρι, έχουν αναθερμανθεί την τελευταία εβδομάδα, με την Τεχεράνη να στέλνει αξιωματούχους σε διαμεσολαβητές του Κατάρ, οι οποίοι ανταλλάσσουν προτάσεις με την Ουάσιγκτον. Πριν από τις εκλογές, το Ιράν είχε προσφερθεί να ανοίξει τα Στενά του Ορμούζ εντός δύο ημερών, εφόσον ο Τραμπ αποδεχόταν τους επτά όρους του.
Η Σάναμ Βακίλ, του Chatham House, εκτίμησε ότι η ιρανική ηγεσία «ενδέχεται να αισθάνεται δικαιωμένη», αυτό όμως «δεν λύνει κατ’ ανάγκην τα προβλήματά της». Όπως εξήγησε, ο Τραμπ χρειάζεται μια διπλωματική νίκη, αλλά μπορεί να διστάζει να εμφανιστεί αδύναμος, ενώ η Τεχεράνη θα μπορούσε να ερμηνεύσει την εκλογική του ήττα ως ευκαιρία να απαιτήσει μεγαλύτερες παραχωρήσεις. Η ίδια αναμένει εντατικοποίηση της διπλωματίας παράλληλα με στρατιωτικές απειλές, θεωρώντας «πιο ρεαλιστική» μια προσωρινή συμφωνία για τα Στενά του Ορμούζ από μια συνολική διευθέτηση.
«Τέλος εποχής» στις σχέσεις ΗΠΑ-Ισραήλ
Για το Ισραήλ, η πρώτη έκπληξη ήρθε την ημέρα των εκλογών, με την ανακοίνωση του Τραμπ ότι θα διέκοπτε αιφνιδιαστικά την αμερικανική στρατιωτική βοήθεια προς τη χώρα. Το αποτέλεσμα, με τους Δημοκρατικούς να σαρώνουν και στα δύο σώματα του Κογκρέσου σε αυτό που έχει χαρακτηριστεί «μπλε τσουνάμι», έχει σημάνει συναγερμό στο Ισραήλ.
Η διακομματική υποστήριξη προς το Ισραήλ στις ΗΠΑ είχε ήδη αρχίσει να διαβρώνεται. Οι Δημοκρατικοί είναι εξοργισμένοι με τον αριθμό των νεκρών στον πόλεμο της Γάζας, ενώ όλο και περισσότεροι Ρεπουμπλικανοί πιστεύουν ότι οι ΗΠΑ έχουν προσφέρει υπερβολική στήριξη στη χώρα.
«Το μόνο ζήτημα στο οποίο υπάρχει αυτή τη στιγμή διακομματική σύγκλιση είναι η κριτική στο Ισραήλ», δήλωσε ο Μάικλ Όρεν, πρώην πρεσβευτής του Ισραήλ στις ΗΠΑ. «Αποτελεί άξονα συσπείρωσης για το Δημοκρατικό Κόμμα», είπε στο CNN. «Και εξελίσσεται σε άξονα συσπείρωσης για μεγάλο μέρος του Ρεπουμπλικανικού Κόμματος».
Ο Όρεν εκτίμησε ότι η διακοπή της αμερικανικής βοήθειας είναι μόνο η αρχή μιας διαδικασίας που μόλις ξεκινά να εκδηλώνεται. Όπως είπε, είναι πιθανό οι ΗΠΑ να τερματίσουν την ανταλλαγή πληροφοριών με το Ισραήλ, καθώς και την από κοινού ανάπτυξη κρίσιμων στρατιωτικών συστημάτων, όπως το περίφημο σύστημα αεράμυνας Iron Dome. Αναφέρθηκε επίσης στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ, όπου τόσο Ρεπουμπλικανοί όσο και Δημοκρατικοί πρόεδροι έχουν προστατεύσει το Ισραήλ ασκώντας το αμερικανικό βέτο.
«Βρισκόμαστε στο τέλος μιας εποχής», δήλωσε.
Ο Γιαακόβ Κατς, πρώην διευθυντής της Jerusalem Post, προειδοποίησε ότι θα ακολουθήσουν και άλλα. «Αυτό που ανακοίνωσε χθες ο Τραμπ για τη στρατιωτική βοήθεια είναι μόνο η κορυφή του παγόβουνου όσων μπορούν να αλλάξουν: μπορεί να μπλοκαριστούν πωλήσεις όπλων, να προταθούν κυρώσεις και να κοπεί η χρηματοδότηση κοινών οικονομικών προγραμμάτων», έγραψε στο Χ.
Το αρνητικό κλίμα απέναντι στο Ισραήλ εντάθηκε κατά τη διάρκεια του πολέμου στο Ιράν, καθώς τμήματα του αμερικανικού εκλογικού σώματος αντιμετωπίζουν τις κοινές αμερικανοϊσραηλινές επιθέσεις ως έναν πόλεμο για τον οποίο ο Νετανιάχου έπεισε τον Τραμπ. Ακόμη και τώρα, ο Νετανιάχου πιέζει για επανάληψη των πληγμάτων κατά του Ιράν, κάτι που θα αναζωπύρωνε έναν πόλεμο ο οποίος εκτόξευσε τις τιμές των καυσίμων και το κόστος ζωής και συνέβαλε στο συντριπτικό εκλογικό αποτέλεσμα για τους Ρεπουμπλικανούς.
Ο Νετανιάχου αντιμετωπίζει αναταραχή και στο εσωτερικό. Στις εκλογές που διεξήχθησαν μία εβδομάδα πριν από τις αμερικανικές ενδιάμεσες εκλογές έχασε την κοινοβουλευτική του πλειοψηφία. Ωστόσο, ο βασικός αντίπαλός του, ο πρώην αρχηγός του Γενικού Επιτελείου Γκάντι Άιζενκοτ, δεν διαθέτει αυτοδυναμία και πιθανότατα θα χρειαστεί να συνεργαστεί με αραβικά κόμματα, με τη συμμετοχή των Αράβων ψηφοφόρων να καταγράφει ρεκόρ.
Ο Γιαΐρ Γκολάν, επικεφαλής του αριστερού κόμματος των Δημοκρατών, προειδοποίησε ότι το Ισραήλ «δεν έχει χρόνο για χάσιμο» προκειμένου να αντικαταστήσει τον Νετανιάχου και να απομακρύνει τη χώρα από την πορεία προς τις κυρώσεις και την απομόνωση.
Η Ουκρανία περιμένει έναν κόσμο μετά τον Τραμπ
Για το Κίεβο, η αντίδραση είχε προηγηθεί των εκλογών. Την Τετάρτη, αντίθετα, επικράτησε σχετική σιωπή.
Εδώ και εβδομάδες, η σχέση του προέδρου Βολοντίμιρ Ζελένσκι με τον Τραμπ βρίσκεται σε ελεύθερη πτώση. Ο Τραμπ έχει απαιτήσει την αντικατάσταση του Ζελένσκι, έχει επιδιώξει ενεργειακές συμφωνίες προς όφελος της Ρωσίας και έχει παρακολουθήσει να υπονομεύεται ανεξήγητα η πρόσβαση της Ουκρανίας στην αμερικανική τεχνολογία και στις πληροφορίες από τις οποίες εξαρτάται.
Όταν το αποτέλεσμα άρχισε να διαφαίνεται την Τετάρτη, τα επίσημα σχόλια από το Κίεβο ήταν λιγοστά. Ο Ζελένσκι ίσως προτιμούσε να αφήσει να μιλήσουν για λογαριασμό του τα memes που τον παρουσίαζαν με μπίρα και ποπ κορν μπροστά στην τηλεοπτική κάλυψη των ενδιάμεσων εκλογών.
Ο Σεργκίι Κισλίτσια, αναπληρωτής επικεφαλής του γραφείου του, δεσμεύθηκε στην ουκρανική τηλεόραση ότι η χώρα θα συνεχίσει να «αναπτύσσει ουσιαστικές, ομαλές και σταθερές σχέσεις» με όποιον βρίσκεται στην εξουσία. Παράλληλα, θα επιδιώξει να εξασφαλίσει πυραύλους αναχαίτισης για τα συστήματα Patriot και θα κληθεί να διαχειριστεί τόσο το νέο Κογκρέσο όσο και το πιθανό κύμα εκτελεστικών διαταγμάτων που ενδέχεται να επιχειρήσουν να το παρακάμψουν.
Δεν μπορεί, ωστόσο, να κρυφτεί ότι ένας αποκαρδιωμένος Τραμπ, με την αντίστροφη μέτρηση για την προεδρία του και την κοσμοθεωρία του να ακούγεται πλέον όλο και πιο δυνατά, ευνοεί το Κίεβο. Είχε υποστηρίξει ότι η ειρήνη θα ήταν εύκολο να επιτευχθεί, αλλά στη συνέχεια τιμώρησε την Ουκρανία επειδή δεν αποδεχόταν τις απαιτήσεις του εισβολέα της. Ταπείνωσε και επέπληξε τον Ζελένσκι και, κατά διαστήματα, συμφιλιώθηκε μαζί του, ενώ οι Ευρωπαίοι σύμμαχοι προσπαθούσαν να τον κατευνάσουν, παρακολουθώντας εμβρόντητοι την αποσύνθεση συμμαχιών ασφαλείας δεκαετιών.
Η Ουκρανία εξακολουθεί να χρειάζεται πολλά από τον Τραμπ και τις Ηνωμένες Πολιτείες: όπλα, χρήματα και μια ευρύτερη διαβεβαίωση ότι βρίσκονται στο πλευρό της. Έπειτα, όμως, από μήνες εχθρικής στάσης, το Κίεβο έχει καταλήξει ότι δεν μπορεί να βασίζεται στην Ουάσιγκτον.
Η αντίστροφη μέτρηση έχει, ωστόσο, και μια αρνητική πλευρά: ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν μπορεί να υπολογίσει ότι διαθέτει περίπου έναν χρόνο για να επιδιώξει, με κάθε κόστος, την καλύτερη δυνατή έκβαση στον πόλεμο που ο ίδιος επέλεξε, προτού η εκλογική μάχη του 2028 επαναφέρει την πολιτική των Ρεπουμπλικανών στην κυρίαρχη γραμμή στήριξης της Ουκρανίας.
Μέχρι σήμερα, ο Πούτιν δεν έχει καταφέρει να αξιοποιήσει τον φαινομενικά ισχυρό σύμμαχό του, τον Τραμπ, για να εξασφαλίσει κάποια αξιοσημείωτη νίκη στο πεδίο της μάχης. Ενδέχεται να επιδιώξει να το αλλάξει αυτό όσο η εξουσία του Τραμπ διατηρεί ακόμη τα τελευταία της αποθέματα ισχύος.
Η αρχή του τέλους για τον Τραμπ: Όταν η λαϊκή δυσαρέσκεια γίνεται κύμα ανατροπής
Halloween στο Γκάζι: «Τα πόδια τους έχουν σημάδια από μαστίγια» - Σοκαριστικές καταγγελίες για το βίαιο πάρτι
ΥΠΕΘΑ: Αυτή είναι η νέα όψη του Πενταγώνου - 250 εκατ. ευρώ από τους εφοπλιστές για τον Στόλο ζητά ο Δένδιας
Σπουδαία ανακάλυψη: Βρέθηκαν ερυθρά αιμοσφαίρια 115 εκατ. ετών σε απολίθωμα δεινοσαύρου
Live όλες οι εξελίξεις λεπτό προς λεπτό, με την υπογραφή του www.ethnos.gr