Ουκρανία: Ο Πούτιν ζητά περιορισμό της πυρηνικής προστασίας της Ευρώπης για να τερματίσει τον πόλεμο

Σύμφωνα με τους New York Times, η Μόσχα ζητά δεσμεύσεις από Βρετανία και Γαλλία, υποχώρηση των δυνάμεων του ΝΑΤΟ από την ανατολική Ευρώπη και διακοπή της δυτικής στρατιωτικής βοήθειας προς το Κίεβο

🕛 χρόνος ανάγνωσης: 6 λεπτά ┋ 🗣️ Ανοικτό για σχολιασμό

Ο Βλαντιμίρ Πούτιν στο Φόρουμ Βαλντάι (AP)

Προσθέστε το ΕΘΝΟΣ στη Google

Τον περιορισμό της πυρηνικής προστασίας που μπορούν να προσφέρουν η Βρετανία και η Γαλλία σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες φέρεται να επιδιώκει η Ρωσία, εντάσσοντας το αίτημα στους όρους της για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία.

Σύμφωνα με έγγραφο της 10ης Νοεμβρίου, το οποίο επικαλούνται οι New York Times, η Μόσχα ζητά από το Λονδίνο και το Παρίσι να δεσμευθούν ότι δεν θα χρησιμοποιήσουν πυρηνικά όπλα για την υπεράσπιση άλλων ευρωπαϊκών κρατών.

Η απαίτηση αποτελεί μέρος ενός ευρύτερου πλαισίου ρωσικών προτάσεων, που συνδέει την ειρηνευτική διαδικασία για την Ουκρανία με αλλαγές στη συνολική αρχιτεκτονική ασφάλειας της Ευρώπης. Οι προτάσεις δεν έχουν γίνει αποδεκτές από τη Δύση, ενώ παραμένει αβέβαιο εάν μπορούν να αποτελέσουν βάση διαπραγμάτευσης.

Στο στόχαστρο η πυρηνική αποτροπή Βρετανίας και Γαλλίας

Το ρωσικό αίτημα υπερβαίνει τα όρια μιας συμφωνίας για την Ουκρανία, καθώς αφορά τις αμυντικές δυνατότητες και τις εγγυήσεις ασφάλειας στην ευρωπαϊκή ήπειρο.

Η Βρετανία και η Γαλλία είναι, μαζί με τις Ηνωμένες Πολιτείες, οι τρεις πυρηνικές δυνάμεις του ΝΑΤΟ. Τα οπλοστάσιά τους συμβάλλουν στην αποτροπή επιθέσεων κατά της Συμμαχίας, ενώ το Λονδίνο έχει επανειλημμένα υπογραμμίσει ότι η πυρηνική του αποτροπή υπηρετεί την προστασία τόσο του Ηνωμένου Βασιλείου όσο και των συμμάχων του.

Το βρετανικό σύστημα βασίζεται σε βαλλιστικούς πυραύλους Trident, οι οποίοι μεταφέρονται από πυρηνοκίνητα υποβρύχια. Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η Μόσχα επιδιώκει να αποκλείσει τη χρήση του βρετανικού και του γαλλικού πυρηνικού οπλοστασίου για την άμυνα τρίτων ευρωπαϊκών χωρών.

Η πρόταση διευρύνει τις αξιώσεις που είχε διατυπώσει η Ρωσία το 2021, όταν ζητούσε να τερματιστούν οι ρυθμίσεις πυρηνικής συμμετοχής του ΝΑΤΟ, βάσει των οποίων αμερικανικά πυρηνικά όπλα βρίσκονται σε ευρωπαϊκό έδαφος.

Οι απαιτήσεις για το ΝΑΤΟ και τη στρατιωτική βοήθεια στην Ουκρανία

Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, το έγγραφο επαναφέρει βασικές ρωσικές απαιτήσεις του Δεκεμβρίου του 2021, πριν από την έναρξη της πλήρους κλίμακας εισβολής στην Ουκρανία.

Μεταξύ αυτών περιλαμβάνεται η επαναφορά της στρατιωτικής παρουσίας του ΝΑΤΟ στα επίπεδα του 1997, με αποχώρηση δυνάμεων από την ανατολική πτέρυγα, συμπεριλαμβανομένης της Πολωνίας και των χωρών της Βαλτικής.

Παράλληλα, η Μόσχα ζητά να σταματήσουν οι παραδόσεις δυτικών όπλων, στρατιωτικού εξοπλισμού και άλλου αμυντικού υλικού στην Ουκρανία, καθώς και να αποκλειστεί η ένταξη της χώρας στο ΝΑΤΟ.

Οι προτάσεις προβλέπουν ακόμη περιορισμούς στην παρουσία ξένων στρατευμάτων στην Ουκρανία και διατήρηση του ρωσικού ελέγχου σε μεγάλα τμήματα των κατεχόμενων ουκρανικών εδαφών.

Κατά τις ίδιες αναφορές, η Ρωσία θα μπορούσε να αποδεχθεί την ένταξη της Ουκρανίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση, εφόσον το Κίεβο δεν συμμετείχε στις κοινές αμυντικές ρυθμίσεις της ΕΕ.

Το εύρος αυτών των όρων δείχνει ότι οι ρωσικές επιδιώξεις δεν περιορίζονται στο εδαφικό ζήτημα, αλλά επεκτείνονται στη στρατιωτική παρουσία και στις αμυντικές δυνατότητες της Δύσης στην Ευρώπη.

Η στάση του Λονδίνου και η ευρωπαϊκή συμμετοχή στις συνομιλίες

Η βρετανική κυβέρνηση έχει διαμηνύσει ότι παραμένει προσηλωμένη στις δεσμεύσεις της απέναντι στους συμμάχους της. Σε επίσημη ενημέρωση για την πυρηνική στρατηγική της χώρας, τονίζει ότι η αύξηση και η πολυπλοκότητα των απειλών καθιστούν την πυρηνική αποτροπή περισσότερο αναγκαία.

Το Λονδίνο υπογραμμίζει ότι πρέπει να διαθέτει τόσο τη δυνατότητα όσο και τη βούληση να υπερασπιστεί τη χώρα και τους συμμάχους της ακόμη και στις πιο ακραίες συνθήκες. Παράλληλα, έχει προειδοποιήσει για τον εκσυγχρονισμό του ρωσικού πυρηνικού οπλοστασίου και την ανάπτυξη συστημάτων που μπορούν να φέρουν συμβατικές ή πυρηνικές κεφαλές.

Στις 13 Νοεμβρίου, Βρετανία και Ουκρανία επανέλαβαν, με κοινή ανακοίνωση, την ανάγκη ισχυρών και νομικά δεσμευτικών εγγυήσεων ασφάλειας για το Κίεβο, απορρίπτοντας όρους που θα ισοδυναμούσαν με ουκρανική παράδοση.

Οι αποκαλύψεις για τις ρωσικές θέσεις έρχονται ενώ οι ΗΠΑ επιχειρούν να διευρύνουν την ατζέντα των ειρηνευτικών συνομιλιών. Στις συναντήσεις του Άμπου Ντάμπι, στις 10 και 11 Νοεμβρίου, οι Αμερικανοί διαπραγματευτές Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ συζήτησαν με τη ρωσική πλευρά και ζητήματα ευρωπαϊκής ασφάλειας.

Την Παρασκευή 13 Νοεμβρίου, οι Ευρωπαίοι ηγέτες συμφώνησαν ότι στις μελλοντικές διαπραγματεύσεις η Ευρώπη θα εκπροσωπείται από τη Βρετανία, τη Γαλλία, τη Γερμανία, την Ιταλία και την Πολωνία, μαζί με εκπροσώπους των ευρωπαϊκών θεσμών. Αναμένεται επίσης συμμετοχή του ΝΑΤΟ.

Ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, υπογράμμισε την ανάγκη ενιαίας ευρωπαϊκής φωνής στις συζητήσεις για την Ουκρανία και την ασφάλεια της ηπείρου.

Από την πλευρά του, ο Γερμανός καγκελάριος, Φρίντριχ Μερτς, απέρριψε τη σύνδεση της επίλυσης του ουκρανικού με μια συνολική αναθεώρηση των ευρωπαϊκών αμυντικών δομών. Ξεκαθάρισε ότι καμία συζήτηση για την Ουκρανία ή την Ευρώπη δεν μπορεί να γίνεται χωρίς τη συμμετοχή τους, επισημαίνοντας ότι η Ευρώπη διαθέτει ήδη τη δική της αρχιτεκτονική ασφάλειας.

Ζελένσκι: Προτεραιότητα ο τερματισμός του πολέμου

Ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι προειδοποίησε ότι η έναρξη συζήτησης για ένα νέο ευρωπαϊκό σύστημα ασφάλειας μπορεί να εξυπηρετήσει τη Μόσχα, δίνοντάς της τη δυνατότητα να επαναφέρει απαιτήσεις για τη στρατιωτική παρουσία του ΝΑΤΟ και τις ισορροπίες ισχύος στην ήπειρο.

Κατά τον Ουκρανό πρόεδρο, το Κρεμλίνο επιχειρεί να επαναφέρει θέσεις που είχε διατυπώσει ήδη από το 2021. Ο ίδιος τόνισε ότι οι σχετικές διαπραγματεύσεις δεν πρέπει να προηγηθούν της παύσης των εχθροπραξιών.

Η σειρά που προκρίνει είναι κατάπαυση του πυρός, τερματισμός του πολέμου και στη συνέχεια εγγυήσεις ασφάλειας για την Ουκρανία.

Η διαφωνία αφορά, επομένως, τόσο το περιεχόμενο όσο και τη σειρά των διαπραγματεύσεων: η Μόσχα επιδιώκει μια ευρύτερη συμφωνία για την ευρωπαϊκή ασφάλεια, ενώ οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις δίνουν προτεραιότητα στον τερματισμό του πολέμου και απαιτούν συμμετοχή σε κάθε απόφαση που αφορά την άμυνα της ηπείρου.