Κούλης Αποστολίδης: Ένα σώμα, μία ψυχή με τον ΠΑΟΚ – Η ιστορική διαδρομή από την προσφυγιά έως την εποχή Σαββίδη

Μια ιδιαίτερα συγκινητική ομιλία εκφώνησε στο συνέδριο «100 χρόνια ΠΑΟΚ: Ποδόσφαιρο και Κοινωνία» ο παλαίμαχος ποδοσφαιριστής του Δικεφάλου, Κούλης Αποστολίδης, ο οποίος αναφέρθηκε στη διαχρονική και αμφίδρομη σχέση της ομάδας με την κοινωνία από τα χρόνια της προσφυγιάς μέχρι και τη σύγχρονη εποχή του Ιβάν Σαββίδη.

Με θέμα την «Αμφίδρομη ταύτιση του ΠΑΟΚ με την κοινωνία» και ιδιαίτερη έμφαση στην περίοδο 1971-1977, ο παλαίμαχος ποδοσφαιριστής κατέθεσε προσωπικές μαρτυρίες από τη μακρά πορεία του στον Δικέφαλο, συνδέοντας τις αγωνιστικές επιτυχίες με την εξέλιξη της σχέσης της ομάδας με τους οπαδούς της.

Παράλληλα, αναφέρθηκε στους ανθρώπους που συνέβαλαν στη δημιουργία της μεγάλης ομάδας της δεκαετίας του ’70, αλλά και στις δυνατότητες που έχει πλέον ο ΠΑΟΚ να διεκδικεί πρωταγωνιστικό ρόλο στο ελληνικό και το ευρωπαϊκό ποδόσφαιρο.

Από την προσφυγιά στη βαθιά σύνδεση με τον κόσμο

Ο Κούλης Αποστολίδης ξεκίνησε την ομιλία του ευχαριστώντας την ΠΑΕ ΠΑΟΚ για την πρόσκληση συμμετοχής στην εκδήλωση. Στη συνέχεια, μοιράστηκε στοιχεία από την προσωπική του διαδρομή, εξηγώντας ότι η ενασχόλησή του με τον Δικέφαλο ξεκίνησε το 1963, σχεδόν τυχαία, όταν βρέθηκε σε προπόνηση της δεύτερης ομάδας και κλήθηκε να αγωνιστεί επειδή έλειπαν ποδοσφαιριστές.

Όπως περιέγραψε, δεν είχε μεγαλώσει ως οργανωμένος οπαδός κάποιας ομάδας, ενώ η συνέχιση των σπουδών του στο Κολέγιο Ανατόλια, όπου φοιτούσε με υποτροφία λόγω των επιδόσεών του, αποτελούσε βασική προτεραιότητα. Ωστόσο, η τυχαία εκείνη συνάντηση με τον ΠΑΟΚ εξελίχθηκε σε μια πορεία που τον έφερε να αγωνιστεί στην πρώτη ομάδα και να αναλάβει, σε διάφορες περιόδους, τον ρόλο του αρχηγού.

Άνθρωποι του μόχθου και της εργασίας

Περνώντας στην ιστορική διαδρομή του συλλόγου, στάθηκε στις ρίζες του ΠΑΟΚ στην Κωνσταντινούπολη και στην εμπειρία του ξεριζωμού που σημάδεψε τους πρόσφυγες οι οποίοι εγκαταστάθηκαν στην Ελλάδα.

Όπως εξήγησε, κατά τις πρώτες δεκαετίες της ιστορίας του, ο ΠΑΟΚ στηριζόταν σε μεγάλο βαθμό σε ανθρώπους του μόχθου και της εργασίας, για τους οποίους η ομάδα αποτελούσε κάτι πολύ περισσότερο από μια αθλητική δραστηριότητα. Το ποδόσφαιρο τούς πρόσφερε ψυχαγωγία και διέξοδο από τις δυσκολίες της καθημερινότητας, ενώ παράλληλα διατηρούσε ζωντανή τη μνήμη της χαμένης πατρίδας.

Η σχέση αυτή ενισχυόταν διαρκώς. Οι συζητήσεις για τους αγώνες, τα πειράγματα μεταξύ φίλων και οι αναλύσεις στα σπίτια, στα καφενεία, στα καταστήματα και στις παρέες αποτελούσαν μέρος της καθημερινής ζωής. Σταδιακά, ο ΠΑΟΚ μετατράπηκε σε αναπόσπαστο κομμάτι της ταυτότητας των ανθρώπων του.

Η αδικία που συσπείρωσε τον ΠΑΟΚ

Αναφερόμενος στην περίοδο από το 1959 έως το 1970, ο Αποστολίδης περιέγραψε ένα ποδοσφαιρικό περιβάλλον στο οποίο, κατά την άποψή του, οι ομάδες της Αθήνας είχαν τον έλεγχο των ποδοσφαιρικών αρχών και της διαιτησίας, με τις ομάδες της περιφέρειας να αντιμετωπίζουν άνιση μεταχείριση.

Ο ΠΑΟΚ, όπως υποστήριξε, βρέθηκε ιδιαίτερα συχνά στο στόχαστρο, καθώς αντιμετωπιζόταν ως ένας δύσκολος αντίπαλος. Ωστόσο, τόσο ο σύλλογος όσο και ο κόσμος του δεν αποδέχθηκαν αυτή την κατάσταση, επιλέγοντας να αντιδρούν με υπερηφάνεια, επιμονή και αγωνιστική προσπάθεια.

Στο πλαίσιο αυτό, υπενθύμισε δύο περιπτώσεις κατά τις οποίες ο ΠΑΟΚ αποχώρησε από αγώνα πριν από τη λήξη του, διαμαρτυρόμενος για τη διαιτησία σε αναμετρήσεις με τον Ολυμπιακό. Στη μία περίπτωση, πρωταγωνίστησαν ο γενικός αρχηγός Λάζαρος Τσώμος και ο αρχηγός Λέανδρος Συμεωνίδης, ενώ στη δεύτερη την ίδια απόφαση έλαβε ο τότε πρόεδρος του συλλόγου, Θωμάς Βουλινός.

Κατά τον Αποστολίδη, οι συνθήκες αυτές ενίσχυσαν ακόμη περισσότερο τους δεσμούς μεταξύ ομάδας και φιλάθλων. Ο ΠΑΟΚ και ο κόσμος του άρχισαν να λειτουργούν ως ένα ενιαίο σύνολο, όχι μόνο μέσα στο γήπεδο, αλλά και στην κοινωνία της Θεσσαλονίκης, στην υπόλοιπη Ελλάδα και στην ομογένεια.

Η συσπείρωση αυτή, σε συνδυασμό με την οργανωμένη παρουσία των φιλάθλων, βοήθησε τον σύλλογο να διαμορφώσει ένα πιο φιλόδοξο όραμα: να πάψει να αποτελεί απλώς έναν δύσκολο αντίπαλο για τις μεγάλες ομάδες της Αθήνας και να διεκδικήσει ισότιμα την κορυφή.

Η χρυσή εποχή της δεκαετίας του ’70

Ιδιαίτερο βάρος έδωσε ο παλαίμαχος άσος στην περίοδο 1971-1977, την οποία χαρακτήρισε καθοριστική για την απόλυτη ταύτιση του ΠΑΟΚ με τον κόσμο του.

Η βάση για τη δημιουργία της μεγάλης ομάδας είχε αρχίσει να διαμορφώνεται ήδη από το δεύτερο μισό της δεκαετίας του ’60, όταν η διοίκηση, με πρωτεργάτη τον Γιώργο Παντελάκη, συγκέντρωσε ταλαντούχους ποδοσφαιριστές από μικρότερες κατηγορίες της Βόρειας Ελλάδας. Παράλληλα, ο Γιώργος Κούδας είχε επιστρέψει στον ΠΑΟΚ το 1968, έπειτα από την πολυσυζητημένη υπόθεση της μετακίνησής του στον Ολυμπιακό.

Το καλοκαίρι του 1971 αποκτήθηκε ο Κώστας Ιωσηφίδης, ενώ ο ίδιος ο Αποστολίδης επέστρεψε στον σύλλογο τον Ιούλιο της ίδιας χρονιάς, έχοντας ολοκληρώσει τις πανεπιστημιακές σπουδές του στις ΗΠΑ.

Καθοριστική ήταν, σύμφωνα με την αφήγησή του, η συμβολή των προπονητών που πέρασαν από την ομάδα εκείνη την περίοδο. Ο Γιουγκοσλάβος Ιβάν Χόρβατ είχε ήδη συμβάλει στη δημιουργία των κατάλληλων βάσεων, ενώ στη συνέχεια ο Άγγλος Λες Σάνον έδωσε στην ομάδα ταχύτητα, ενθουσιασμό και αυτοπεποίθηση.

Ο Σάνον, όπως εξήγησε ο Αποστολίδης, διέθετε την ικανότητα να επικοινωνεί με τους ποδοσφαιριστές και να αξιοποιεί τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά τους. Ως χαρακτηριστικό παράδειγμα ανέφερε τον Γιώργο Κούδα, ο οποίος, αφού αρχικά αγωνιζόταν ως δεξιός εξτρέμ με το νούμερο 7, μετακινήθηκε στη θέση του επιτελικού μέσου, φορώντας το νούμερο 10, και ανέδειξε ακόμη περισσότερο τις δυνατότητές του.

Αντίστοιχα, αναφέρθηκε στον Τερζανίδη, ο οποίος άφησε εποχή με την ασπρόμαυρη φανέλα.

Η αγωνιστική άνοδος κορυφώθηκε το 1972, όταν ο ΠΑΟΚ κατέκτησε το πρώτο Κύπελλο Ελλάδας στην ιστορία του, επικρατώντας του Παναθηναϊκού με 2-1 στον τελικό του «Γεώργιος Καραϊσκάκης». Ο Αποστολίδης περιέγραψε τον ενθουσιασμό που επικράτησε στους φιλάθλους σε ολόκληρη την Ελλάδα και στο εξωτερικό, τονίζοντας ότι ο τελικός μεταδόθηκε ζωντανά από την τότε ΕΡΤ και έφερε τον ΠΑΟΚ στα σπίτια χιλιάδων τηλεθεατών.

Η επιτυχία αυτή, όπως υπογράμμισε, δεν αποτέλεσε απλώς την κατάκτηση ενός τίτλου. Λειτούργησε ως αφετηρία για την περαιτέρω ανάπτυξη της ομάδας, η οποία κατέκτησε το δεύτερο Κύπελλο Ελλάδας το 1974, νικώντας τον Ολυμπιακό στον τελικό της Νέας Φιλαδέλφειας.

Ο Λόραν και το πρώτο πρωτάθλημα

Στη συνέχεια, ο Αποστολίδης στάθηκε στην επιστροφή του Γιώργου Παντελάκη στη διοίκηση και στην πρόσληψη του Ούγγρου προπονητή Γκιούλα Λόραντ, ο οποίος ανέλαβε να οδηγήσει τον ΠΑΟΚ στο επόμενο μεγάλο βήμα.

Ο Λόραντ, σύμφωνα με τον παλαίμαχο ποδοσφαιριστή, διέθετε εξαιρετική γνώση της τακτικής και μπορούσε να προβλέπει την εξέλιξη των αγώνων μέσα από την ανάλυση των αντιπάλων. Παρά το περιορισμένο ρόστερ, που αριθμούσε περίπου 15 ποδοσφαιριστές, κατάφερε να δημιουργήσει ένα σύνολο με σαφή αγωνιστική ταυτότητα.

Το αποτέλεσμα ήταν η κατάκτηση του πρώτου πρωταθλήματος στην ιστορία του ΠΑΟΚ, την περίοδο 1975-1976. Ο Αποστολίδης χαρακτήρισε καθοριστική τη συμβολή τόσο του Σάνον όσο και του Λόραντ, επισημαίνοντας ότι ο καθένας προσέφερε διαφορετικά στοιχεία στην κατάλληλη χρονική στιγμή.

Η ομάδα διέθετε ήδη ποιοτικούς ποδοσφαιριστές και είχε αποκτήσει τις απαραίτητες βάσεις, αλλά χρειαζόταν την ψυχολογική ώθηση, την επικοινωνία και την τακτική καθοδήγηση για να φτάσει στην κορυφή.

Ο παλαίμαχος άσος αναφέρθηκε και στη στενή σχέση των ποδοσφαιριστών με τον κόσμο. Οι φίλαθλοι ακολουθούσαν την ομάδα στα ταξίδια, στα ξενοδοχεία, στις προπονήσεις και στους αγώνες, ενώ η Τούμπα γέμιζε ασφυκτικά σε πολλές αναμετρήσεις. Οι παίκτες αποτελούσαν πρότυπα για τη νεολαία, μεταφέροντας συχνά θετικά μηνύματα μέσα από τη συμπεριφορά τους.

Από τις δυσκολίες στη σύγχρονη εποχή του Ιβάν Σαββίδη

Ο Αποστολίδης αναφέρθηκε και στις επόμενες περιόδους της ιστορίας του ΠΑΟΚ, κάνοντας λόγο για χρόνια αγωνιστικής στασιμότητας μετά τον θάνατο του Λόραντ, έως την κατάκτηση του δεύτερου πρωταθλήματος, την περίοδο 1984-1985.

Ακολούθησε μια δύσκολη εποχή, με σημαντικά αγωνιστικά και οικονομικά προβλήματα, πριν από την εμφάνιση του Ιβάν Σαββίδη, η οποία, σύμφωνα με την εκτίμησή του, άλλαξε συνολικά την πορεία και τις προοπτικές του συλλόγου.

Όπως επισήμανε, ο ΠΑΟΚ δεν είναι πλέον μια ομάδα της περιφέρειας που προσπαθεί να ανταγωνιστεί τις μεγάλες ομάδες της Αθήνας, αλλά ένας σύλλογος που διεκδικεί και κατακτά τίτλους. Παράλληλα, έχει αναπτύξει ισχυρότερα τμήματα υποδομής, μέσα από τα οποία αναδεικνύονται ποδοσφαιριστές που στελεχώνουν την πρώτη ομάδα και στη συνέχεια προσελκύουν το ενδιαφέρον συλλόγων του εξωτερικού.

Για το μέλλον, έθεσε ως σημαντικούς στόχους την περαιτέρω ενίσχυση της παρουσίας του ΠΑΟΚ στις ελληνικές διοργανώσεις, τη βελτίωση της ευρωπαϊκής του πορείας, τη συνεχή ανάπτυξη των ακαδημιών και την ολοκλήρωση του νέου γηπέδου και του νέου προπονητικού κέντρου.

Κατά τον ίδιο, οι υποδομές αυτές μπορούν να προσδώσουν επιπλέον δυναμική στον σύλλογο και να δημιουργήσουν τις προϋποθέσεις για ακόμη μεγαλύτερες επιτυχίες.

«Η κοινωνία του ΠΑΟΚ θα αγωνίζεται πάντα μέσα στο πλαίσιο της ηθικής και της αξιοπρέπειας»

Κλείνοντας την ομιλία του, ο Κούλης Αποστολίδης αναφέρθηκε στον τρόπο με τον οποίο οι φίλαθλοι εκφράζουν σήμερα τις απόψεις τους για την ομάδα, ιδιαίτερα μέσα από το διαδίκτυο και τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

Όπως σημείωσε, οι φίλαθλοι συχνά παίρνουν θέση για κάθε ζήτημα που αφορά τον σύλλογο, αναλαμβάνοντας συμβολικά τον ρόλο του προπονητή, του γιατρού, του διαιτητή ή του οικονομολόγου. Ωστόσο, υπογράμμισε ότι η ουσιαστική τους ταυτότητα παραμένει σταθερή: η βαθιά σύνδεση με την ομάδα.

«Συνεχίζουμε να είμαστε και θα είμαστε για πάντα ένα σώμα, μία ψυχή με την ομάδα. Είμαστε η κοινωνία του ΠΑΟΚ», ήταν το μήνυμα που ανέδειξε στο κλείσιμο της ομιλίας του.

Παράλληλα, υπογράμμισε ότι η καλόπιστη και παραγωγική κριτική είναι απαραίτητη, επισημαίνοντας όμως ότι υπάρχουν άνθρωποι που διοικούν και διαχειρίζονται επαγγελματικά την ΠΑΕ σε καθημερινή βάση.

Το βασικό μήνυμα της παρέμβασής του ήταν ότι η σχέση του ΠΑΟΚ με τον κόσμο του αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα στοιχεία της ιστορίας και της ταυτότητάς του. Μια σχέση που γεννήθηκε μέσα από τις προσφυγικές ρίζες του συλλόγου, ενισχύθηκε μέσα από τις δυσκολίες και τις μεγάλες επιτυχίες και συνεχίζει να διαμορφώνει το όραμα για το μέλλον.

Όπως κατέληξε, η κοινωνία του ΠΑΟΚ θα συνεχίσει να αγωνίζεται μέσα και έξω από τα γήπεδα, πάντοτε με γνώμονα την ηθική και την αξιοπρέπεια.

«Χρόνια πολλά, ΠΑΟΚ», ήταν η ευχή με την οποία ολοκλήρωσε την ομιλία του, μέσα σε χειροκροτήματα.

Superbet: 1000 δώρα* χωρίς κατάθεση & 1 χρόνο δωρεάν συνδρομή Shopflix Max *Ισχύουν όροι

Διαβάστε ακόμη

H αντισυστημική ψήφος ανησυχεί την κυβέρνηση- Τα «καμπανάκια» σε ευρωπαϊκό επίπεδο και το δύσκολο κοινό των 20άρηδων

Ενοχλημένος με την Γκίλφοϊλ ο Τραμπ, σκέψεις να την αντικαταστήσει

Social media: Τι αλλάζει από 1η Ιανουαρίου για τους κάτω των 15 ετών - 28 ερωτήσεις και απαντήσεις

Έκτακτο δελτίο από την ΕΜΥ: Ξεκινάει 48ωρη κακοκαιρία - Πού θα «χτυπήσει»