Θέσεις στάθμευσης στον Δήμο Αθηναίων: Από βοηθητικός χώρος σε «χρυσή» επένδυση

Οι θέσεις στάθμευσης στον Δήμο Αθηναίων εξελίσσονται τα τελευταία χρόνια σε μία από τις πλέον δυναμικές και περιζήτητες κατηγορίες ακινήτων.

Ένας χώρος που μέχρι πρότινος θεωρούνταν δευτερεύων και βοηθητικός, μετατρέπεται πλέον σε αυτόνομο επενδυτικό προϊόν, καταγράφοντας έντονη άνοδο τόσο στον αριθμό των μεταβιβάσεων όσο και στις ζητούμενες τιμές πώλησης και ενοικίασης.

Σταθερή άνοδος στις μεταβιβάσεις

Σύμφωνα με τα στοιχεία της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων του Υπουργείου Οικονομικών, οι μεταβιβάσεις θέσεων στάθμευσης στον Δήμο Αθηναίων αυξάνονται διαχρονικά ως ποσοστό επί του συνόλου των μεταβιβάσεων ακινήτων:

• 2019: 2,09%
• 2020: 4,32%
• 2021: 5,32%
• 2022: 5,16%
• 2023: 4,08%
• 2024: 4,4%
• 2025: 7,7%

Σε ορίζοντα εξαετίας (2019–2025), οι μεταβιβάσεις θέσεων στάθμευσης αυξάνονται συνολικά κατά άνω του 84%, επιβεβαιώνοντας τη σταθερή ενίσχυση της ζήτησης.

Εκτόξευση στο μέσο τίμημα ανά μεταβίβαση

Ακόμη πιο εντυπωσιακή είναι η εξέλιξη των αξιών. Το μέσο τίμημα ανά μεταβίβαση (€/τ.μ.) σύμφωνα με την Γενική Γραμματεία Πληροφοριακών Συστημάτων του Υπουργείου Οικονομικών, διαμορφώνεται ως εξής:

• 2019: 146 €/τ.μ.
• 2020: 368 €/τ.μ.
• 2021: 210 €/τ.μ.
• 2022: 550 €/τ.μ.
• 2023: 546 €/τ.μ.
• 2024: 698 €/τ.μ.
• 2025: 1.084 €/τ.μ.

Η συνολική μεταβολή της περιόδου 2019-2025 αγγίζει το +742%, καθιστώντας τις θέσεις στάθμευσης μία από τις πλέον δυναμικές κατηγορίες ακινήτων στην αγορά.

Το δομικό πρόβλημα της Αθήνας

Ο Δήμος Αθηναίων χαρακτηρίζεται από παλαιό κτιριακό απόθεμα, με πολυκατοικίες στις οποίες δεν έχει προβλεφθεί ούτε πιλοτή ούτε υπόγεια κλειστή θέση στάθμευσης. Ως αποτέλεσμα, χιλιάδες κάτοικοι αναζητούν καθημερινά ελεύθερη θέση ακόμη και για 30-40 λεπτά.

Παράλληλα, το κόστος μίσθωσης μόνιμης θέσης σε οργανωμένα parking 24ωρης λειτουργίας, σε κεντρικές και «καλές» περιοχές, μπορεί να φτάσει ή και να ξεπεράσει τα 350 ευρώ τον μήνα, εφόσον υπάρξει διαθεσιμότητα.

Εκτόξευση ζητούμενων τιμών πώλησης βάσει αγγελιών (2020-2026)

Πέρα από τα επίσημα στοιχεία μεταβιβάσεων, ιδιαίτερη σημασία παρουσιάζουν και τα δεδομένα που προκύπτουν από τις αναρτημένες αγγελίες πώλησης θέσεων στάθμευσης, καθώς αποτυπώνουν με σαφήνεια τις προσδοκίες της αγοράς και την πραγματική ένταση της ζήτησης.

Οι ζητούμενες τιμές πώλησης για κλειστές θέσεις στάθμευσης στον Δήμο Αθηναίων καταγράφουν αυξήσεις που σε ορισμένες περιοχές υπερβαίνουν το 130% την περίοδο 2020–2026.

Ενδεικτικά:

• Νέος Κόσμος: Κλειστή θέση 13 τ.μ. από 13.000€ το 2020 διαμορφώνεται το 2026 στις 30.000€ (+130,77%).
• Λυκαβηττός: Κλειστή θέση 20 τ.μ. από 60.000€ ανέρχεται στις 100.000€ (+66,67%).
• Αμπελόκηποι: Κλειστή θέση 15 τ.μ. από 15.000€ φτάνει τις 25.500€ (+70%).
• Πετράλωνα: Κλειστή θέση 22 τ.μ. από 25.000€ αγγίζει τις 45.000€ (+80%).
• Κυψέλη: Κλειστή θέση 10 τ.μ. από 10.000€ διπλασιάζεται στις 20.000€ (+100%).
• Ιλίσια: Κλειστή θέση 10 τ.μ. από 18.000€ ανέρχεται στις 40.000€ (+122,22%).

Τα στοιχεία προκύπτουν από ενεργές αγγελίες και οι τιμές διαμορφώνονται αποκλειστικά με βάση τη διαθεσιμότητα, αποτυπώνοντας τις πραγματικές πιέσεις της αγοράς και όχι μόνο τις ολοκληρωμένες συναλλαγές.

Ραγδαία άνοδος και στις ζητούμενες τιμές ενοικίασης

Αντίστοιχα έντονη είναι η εικόνα και στην αγορά ενοικίασης θέσεων στάθμευσης, σύμφωνα με στοιχεία από αναρτημένες αγγελίες (2020–2026):

• Βοτανικός: από 80€ σε 150€ / μήνα (+87,5%)
• Κυψέλη: από 120€ σε 250€ / μήνα (+108%)
• Γκύζη: από 60€ σε 150€ / μήνα (+150%)
• Σεπόλια: από 65€ σε 90€ / μήνα (+50%)
• Αμπελόκηποι: από 55€ σε 140€ / μήνα (+154%)
• Παγκράτι: από 120€ σε 250€ / μήνα (+108%)

Οι αυξήσεις αυτές καθιστούν τη μίσθωση θέσης στάθμευσης σημαντικό μηνιαίο κόστος, συγκρίσιμο πλέον με ενοίκια κατοικιών προηγούμενων ετών.

Σχεδόν μηδενική διαθεσιμότητα

Σε περιοχές όπως Άνω Πετράλωνα, Κουκάκι, Κολωνάκι, Λυκαβηττός, Νεάπολη, Γουδή, Μετς – Καλλιμάρμαρο και Άνω Κυψέλη, η διαθεσιμότητα θέσεων στάθμευσης 10–22 τ.μ. είναι σχεδόν ανύπαρκτη, εντείνοντας περαιτέρω τις πιέσεις στις τιμές.

Υψηλότερες ζητούμενες τιμές πώλησης ανά τετραγωνικό μέτρο (αγγελίες 2026)

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν τα στοιχεία από τις αναρτημένες αγγελίες πώλησης, τα οποία αποτυπώνουν τις προσδοκίες της αγοράς και την ένταση της ζήτησης.

Οι ανώτατες ζητούμενες τιμές πώλησης θέσεων στάθμευσης στον αστικό ιστό της Αττικής διαμορφώνονται σε επίπεδα που σε αρκετές περιπτώσεις προσεγγίζουν ή και ξεπερνούν τιμές κατοικίας ανά τ.μ.

Ενδεικτικά:

• Κολωνάκι: έως 17.500 €/τ.μ. (210.000€ για 12 τ.μ.)
• Κολωνάκι (εναλλακτικές αγγελίες): 6.666 – 9.285 €/τ.μ.
• Αμπελόκηποι: έως 4.545 €/τ.μ.
• Νέο Φάληρο: έως 3.750 €/τ.μ.
• Χαλάνδρι – Κέντρο: έως 3.333 €/τ.μ.
• Κάτω Γλυφάδα: έως 3.182 €/τ.μ.
• Καλλιθέα: έως 2.727 €/τ.μ.
• Νέος Κόσμος: έως 2.917 €/τ.μ.
• Παλαιό Φάληρο – Αμφιθέα: έως 3.000 €/τ.μ.

Ακόμη και σε πιο «μεσαίες» περιοχές, όπως Κυψέλη, Πατήσια, Γκύζη και Άγιος Δημήτριος, οι ζητούμενες τιμές κυμαίνονται μεταξύ 1.400 και 1.700 €/τ.μ., επιβεβαιώνοντας ότι η στάθμευση αποτιμάται πλέον με όρους σπανιότητας.

Η «κρίση στάθμευσης» και η καθημερινότητα

Η έλλειψη διαθέσιμων χώρων στάθμευσης έχει μετατραπεί σε χρόνιο πρόβλημα της καθημερινότητας. Πολλοί κάτοικοι οργανώνουν τις μετακινήσεις τους με βάση το αν θα βρουν θέση κοντά στο σπίτι τους, αποφεύγουν εξόδους και βιώνουν μόνιμο άγχος για το αν θα καταφέρουν να ξαναβρούν θέση εφόσον ξεπαρκάρουν.

Η κατάσταση αυτή επηρεάζει άμεσα την ποιότητα ζωής, την ψυχική υγεία, την οδική ασφάλεια και το περιβάλλον, λόγω αυξημένων ρύπων από την άσκοπη κυκλοφορία.

Προτάσεις και μέτρα: 3+1 παρεμβάσεις για ουσιαστική ανακούφιση

1. Διάθεση χώρων στάθμευσης μεγάλων καταστημάτων μετά το ωράριο λειτουργίας

• Συνεργασία Δήμου και ιδιωτικών επιχειρήσεων: Τα πάρκινγκ super market, malls και πολυκαταστημάτων μπορούν να διατίθενται στο κοινό εκτός ωραρίου (π.χ. 21:00–07:00)
• Ανταπόδοση: Μείωση δημοτικών τελών, σύμβαση για ασφάλεια, εκπτώσεις φόρων.
• Ένταξη ως όρος αδειοδότησης: Η διάθεση χώρων στάθμευσης εκτός ωραρίου λειτουργία, θα μπορούσε να είναι προαπαιτούμενο για νέες εμπορικές εγκαταστάσεις.

Παράδειγμα: Στο Βερολίνο και στη Βαρκελώνη λειτουργούν πάρκινγκ super market ως «νυχτερινά πάρκινγκ κατοίκων» μέσω συμφωνίας με τον δήμο.

2. Κίνητρα για κατασκευαστές νέων πολυκατοικιών για δημιουργία επιπλέον θέσεων στάθμευσης

• Αύξηση συντελεστή δόμησης: Για κάθε επιπλέον θέση στάθμευσης πέραν του ελάχιστου, η οικοδομή μπορεί να έχει προσαύξηση 1%- 5% στον ΣΔ, με ανώτατο όριο.
• Διαθεσιμότητα για κατοίκους: Οι επιπλέον θέσεις να είναι πλήρως λειτουργικές και προσβάσιμες.

Παράδειγμα: Στη Βιέννη, πολυκατοικίες με επιπλέον υπόγειο ή γκαράζ παίρνουν προσαύξηση όγκου έως 10%.

3. Φορολογικά και άλλα κίνητρα

• Μείωση φόρων και τελών: Απαλλαγή από ΕΝΦΙΑ, έκπτωση στον φόρο μεταβίβασης ή στα δημοτικά τέλη για επιπλέον θέσεις που διατίθενται στο κοινό.
• Δυνατότητα προσθήκης επιπλέον ορόφων ή υπόγειου χώρου: Χωρίς προσμέτρηση στον ΣΔ, με προορισμό αποκλειστικά για θέσεις στάθμευσης.
• Εναλλακτικά, προσθήκη «ημιυπόγειου» ως επιπλέον χώρου στάθμευσης σε περιοχές με έντονο πρόβλημα

4. Αξιοποίηση κλειστών ιδιωτικών θέσεων

• Φορολογικά κίνητρα: Έκπτωση στον φόρο εισοδήματος για ενοικίαση θέσης στάθμευσης στο κοινό.
• Συμφωνίες κοινής χρήσης: Παροχή νομικών προτύπων που θα διευκολύνουν τη διαχείριση και κοινή χρήση των θέσεων στάθμευσης
• Μείωση ΕΝΦΙΑ για χώρους στάθμευσης προς το κοινό

Η επίλυση του προβλήματος της στάθμευσης στην Αθήνα απαιτεί ένα συνδυαστικό μοντέλο: αξιοποίηση ήδη υπαρχόντων χώρων, δημιουργία νέων θέσεων μέσω κινήτρων σε κατασκευαστές, και εφαρμογή έξυπνων, ψηφιακών λύσεων για κοινή χρήση ιδιωτικών χώρων. Οι διεθνείς πρακτικές δείχνουν ότι τέτοιες πολιτικές βελτιώνουν την ασφάλεια, μειώνουν την κυκλοφοριακή συμφόρηση και συμβάλλουν σε πιο βιώσιμη και οργανωμένη πόλη. Με συντονισμένη δράση Δήμου, ιδιωτικού τομέα και πολιτών, η Αθήνα μπορεί να ακολουθήσει το παράδειγμα επιτυχημένων πόλεων και να μετατρέψει το πρόβλημα στάθμευσης σε ευκαιρία βελτίωσης της αστικής ζωής.

21 παραδείγματα επιτυχημένων λύσεων στο εξωτερικό

• Μόναχο, Γερμανία: Στο Μόναχο, οι αρχές προωθούν τη δημιουργία υπόγειων πάρκινγκ σε νέες πολυκατοικίες, παρέχοντας φοροαπαλλαγές και μειωμένα τέλη αδειών οικοδομής σε όσους κατασκευαστές δημιουργούν περισσότερες θέσεις από το ελάχιστο υποχρεωτικό. Παράλληλα, στα προάστια έχουν αναπτυχθεί πολυώροφα πάρκινγκ κοντά σε κόμβους Μέσων Μαζικής Μεταφοράς (Park and Ride), με χαμηλή χρέωση για τους χρήστες.
• Βαρκελώνη, Ισπανία: Στη Βαρκελώνη, οι ιδιωτικές θέσεις στάθμευσης μπορούν να διατίθενται στο κοινό μέσω μιας δημοτικής πλατφόρμας, με φορολογικά κίνητρα για τους ιδιοκτήτες. Επιπλέον, δημιουργούνται νέα υπόγεια πάρκινγκ κάτω από πλατείες και σχολεία, αξιοποιώντας δημοτικά οικόπεδα και ανοικτούς χώρους.
• Στοκχόλμη, Σουηδία: Στη Στοκχόλμη, η κατασκευή θέσεων στάθμευσης είναι υποχρεωτική σε νέες οικοδομές, βάσει χρήσης (π.χ. μία θέση ανά 100 τ.μ. κατοικίας). Οι κατασκευαστές που ενσωματώνουν κοινόχρηστα οχήματα στα κτίρια τους απαλλάσσονται από την υποχρέωση πλήρους αριθμού θέσεων, ενθαρρύνοντας τη χρήση “Car Sharing”.
• Βιέννη, Αυστρία: Η Βιέννη διαθέτει μεγάλα υπόγεια δημοτικά πάρκινγκ κοντά σε σταθμούς μετρό, προσφέροντας ειδικές τιμές για μόνιμους κατοίκους. Παράλληλα, ιδιοκτήτες αχρησιμοποίητων γκαράζ μπορούν να λάβουν επιδοτήσεις για τη μετατροπή τους σε κοινόχρηστες θέσεις μέσω ψηφιακής ενοικίασης.
• Λιόν, Γαλλία: Στη Λιόν, οι υπεραγορές ανοίγουν τα πάρκινγκ τους στο κοινό εκτός ωραρίου με ετήσια επιδότηση από τον δήμο. Επιπλέον, διεξάγονται δημοτικοί διαγωνισμοί για την κατασκευή μικρών πολυώροφων πάρκινγκ σε γειτονιές με έντονη έλλειψη χώρων.
• Σεούλ, Νότια Κορέα: Στη Σεούλ αναπτύσσονται modular υπερυψωμένα πάρκινγκ σε μικρά οικόπεδα, με χαμηλό κόστος και μεγάλη χωρητικότητα. Οι κατασκευαστές που παρέχουν περισσότερες θέσεις από τις απαιτούμενες λαμβάνουν μπόνους δόμησης.
• Λος Άντζελες, ΗΠΑ: Στο Λος Άντζελες, οι κατασκευαστές μπορούν να αποκτούν επιπλέον δικαιώματα δόμησης, αν οι νέες οικοδομές περιλαμβάνουν περισσότερες θέσεις στάθμευσης από το ελάχιστο. Παράλληλα, εφαρμόζεται υπογειοποίηση στάθμευσης σε εμπορικά κέντρα και δημόσιους χώρους, με αντάλλαγμα οικοδομικά κίνητρα.
• Τορόντο, Καναδάς: Στο Τορόντο, κάθε νέα ανάπτυξη πρέπει να διαθέτει σχέδιο διαχείρισης στάθμευσης (Parking Management Plan) και να εξασφαλίζει δημόσια διαθεσιμότητα μέρους των θέσεων. Τα πάρκινγκ σχολείων και εκκλησιών διατίθενται στο κοινό εκτός ωραρίου με φορολογικά οφέλη.
• Βουδαπέστη, Ουγγαρία: Στη Βουδαπέστη δημιουργούνται μικρά τοπικά πάρκινγκ σε κενά οικόπεδα, με χαμηλό κόστος για εξυπηρέτηση πυκνοκατοικημένων περιοχών. Επίσης, υλοποιούνται επιδοτούμενα προγράμματα για μετατροπή υπογείων και ισογείων σε γκαράζ.
• Πόρτλαντ, ΗΠΑ: Στο Πόρτλαντ, ο δήμος ενθαρρύνει συμβάσεις “Shared Parking Agreements” για ιδιώτες που μοιράζονται τις θέσεις τους με το κοινό. Επιπλέον, εφαρμόζονται “Green Parking Credits” για δημιουργία φιλικών προς το περιβάλλον χώρων στάθμευσης.
• Μιλάνο, Ιταλία: Στο Μιλάνο αναπτύσσονται πολυώροφοι αυτόματοι σταθμοί (robotic parking towers) σε περιοχές με περιορισμένο χώρο και μεγάλο κυκλοφοριακό φόρτο. Τα εμπορικά καταστήματα που διαθέτουν τις θέσεις τους στο κοινό εκτός ωραρίου λαμβάνουν μειώσεις τελών.
• Τελ Αβίβ, Ισραήλ: Στο Τελ Αβίβ εφαρμόζεται συγχρηματοδότηση υπόγειων πάρκινγκ μέσω ΣΔΙΤ (Συμπράξεις Δημόσιου & Ιδιωτικού Τομέα). Επιπλέον, εταιρείες τεχνολογίας ενθαρρύνονται να ενσωματώνουν κοινόχρηστους χώρους στάθμευσης στα νέα τους κτίρια.
• Σίδνεϊ, Αυστραλία: Στο Σίδνεϊ οι κατασκευαστές νέων πολυκατοικιών λαμβάνουν επιδοτήσεις για περισσότερες θέσεις στάθμευσης από την ελάχιστη απαιτούμενη. Αξιοποιούνται επίσης άδεια οικόπεδα για υπόγειους χώρους στάθμευσης, συνδυαστικά με έργα πρασίνου και έξυπνης τεχνολογίας.
• Σανγκάη, Κίνα: Στη Σανγκάη δημιουργούνται αυτοματοποιημένα πάρκινγκ (robotic parking) για εξοικονόμηση χώρου και καλύτερη αξιοποίηση του εδάφους. Δημοτικές υπηρεσίες και εμπορικά κέντρα ενθαρρύνονται να επιτρέπουν την κοινή χρήση εκτός εργάσιμων ωρών.
• Κέιπ Τάουν, Νότια Αφρική: Στο Κέιπ Τάουν αξιοποιείται ο δημόσιος χώρος κάτω από τουριστικά και εμπορικά σημεία για υπόγεια πάρκινγκ. Παρέχονται επιχορηγήσεις για carpooling και κοινή χρήση θέσεων.
• Βερολίνο, Γερμανία: Στο Βερολίνο αναπτύσσονται νέα πάρκινγκ σε παλιές βιομηχανικές περιοχές, ενσωματώνοντας πράσινους χώρους. Επιπλέον, κατασκευαστές που εγκαθιστούν φορτιστές για ηλεκτρικά οχήματα λαμβάνουν φορολογικά κίνητρα και αυξημένα δικαιώματα δόμησης.
• Χονγκ Κονγκ: Στο Χονγκ Κονγκ εφαρμόζεται το μέτρο «Mandatory Proof of Parking»: οι ιδιοκτήτες οχημάτων πρέπει να αποδεικνύουν ότι διαθέτουν θέση πριν την αγορά αυτοκινήτου. Παράλληλα, δημιουργούνται πολυώροφα πάρκινγκ σε περιοχές υψηλής πυκνότητας. Σημείωση: “Mandatory Proof of Parking”: Ο μελετητής, κατά τον σχεδιασμό ενός νέου κτιρίου, οφείλει να υπολογίσει τον απαιτούμενο αριθμό θέσεων στάθμευσης με βάση τη χρήση του (κατοικία, γραφεία, εμπορικό κέντρο κ.λπ.). Στη συνέχεια, ο ιδιοκτήτης πρέπει να αποδείξει ότι οι θέσεις αυτές εξασφαλίζονται είτε εντός του οικοπέδου είτε σε αδειοδοτημένο γκαράζ ή άλλο χώρο στάθμευσης που βρίσκεται σε λογική απόσταση. Σε περίπτωση που δεν προσκομιστεί η απαραίτητη «απόδειξη στάθμευσης», η αρμόδια αρχή δεν εγκρίνει την έκδοση άδειας δόμησης.
• Χιούστον, ΗΠΑ: Στο Χιούστον δημιουργούνται πολυώροφα συγκροτήματα στάθμευσης στο κέντρο, για να καλύψουν τη ζήτηση χωρίς μεγάλη χρήση εδάφους. Ιδιωτικοί χώροι σε εμπορικές περιοχές μπορούν να νοικιάζονται στο κοινό εκτός ωραρίου, με φορολογικά κίνητρα.
• Κωνσταντινούπολη, Τουρκία: Στην Κωνσταντινούπολη κατασκευάζονται υπόγεια πάρκινγκ κοντά σε ιστορικές και εμπορικές περιοχές για μείωση της κυκλοφοριακής συμφόρησης. Οι χώροι αυτοί λειτουργούν τόσο με δημόσια όσο και με ιδιωτική διαχείριση και διατίθενται για κοινή χρήση μέσα από συνεργατικά σχήματα.
• Παρίσι, Γαλλία: Στο Παρίσι εφαρμόζεται η στρατηγική «Πράσινων Πάρκινγκ»: δημιουργούνται νέες θέσεις σε πάρκα και δημόσιους χώρους με συνδυασμό πράσινου και ηλιακής ενέργειας. Παράλληλα, παρέχονται χρηματοδοτικά κίνητρα για αναβάθμιση ή επέκταση υφιστάμενων χώρων με τεχνολογίες διαχείρισης θέσεων.

Διαβάστε ακόμη

Ευρώπη και ΗΠΑ σε τροχιά σύγκρουσης: Πόσο πιθανή είναι η διάλυση του ΝΑΤΟ;

Πολιτικό Big Bang στην αυγή του 2026: Η μεγάλη ρευστοποίηση και η ακτινογραφία της πολιτικής αναδιάταξης

Θεσσαλονίκη: Γκράφιτι με τιμές ναρκωτικών σε προαύλιο σχολείου – Στα «κάγκελα» γονείς και εκπαιδευτικοί

Θέσεις στάθμευσης στον Δήμο Αθηναίων: Από βοηθητικός χώρος σε «χρυσή» επένδυση