Χριστοδουλίδης στο OPEN: Η Ελλάδα έτοιμη να μας βοηθήσει ουσιαστικά - H Κύπρος είναι ασφαλής

Ο πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας, Νίκος Χριστοδουλίδης, μίλησε με τον Σπύρο Χαριτάτο, στην εκπομπή «Καθαρές Κουβέντες» του OPEN για την ασφάλεια των πολιτών, τις βρετανικές βάσεις, την αντιμετώπιση του κόστους ενέργειας, την Τουρκία, τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, τους Τουρκοκύπριους τους οποίους θεωρεί θύματα της τουρκικής κατοχής και την ουσιαστική βοήθεια της Ελλάδας.

«Είμαστε σε συνθήκες πλήρους κανονικότητας»

Απαντώντας σε ερώτηση για το ποια είναι κατά την κρίση το ίδιου η κατάσταση στην Κύπρο σήμερα, ο Νίκος Χριστοδουλίδης απάντησε πως η Κύπρος είναι αυτή τη στιγμή σε συνθήκες πλήρους κανονικότητας, αναφορικά με την κατάσταση που επικρατεί στην περιοχή, με την πολεμική σύρραξη στη Μέση Ανατολή.

«Είχαμε ένα μόνο περιστατικό που αφορούσε τις βρετανικές βάσεις, και από εκεί και πέρα η χώρα μας δεν είναι μέρος του προβλήματος, η χώρα μας δεν είναι μέρος του προβλήματος, η χώρα μας είναι μέρος της γεωγραφίας της περιοχής, σε καμία απολύτως περίπτωση δεν εμπλεκόμαστε σε αυτή την κρίση. Αντιθέτως, θα έλεγα, ο διαχρονικός μας ρόλος αλλά και στην παρούσα συγκυρία για να αξιοποιείται η Κύπρος ως διαμετακομιστικός σταθμός, ως χώρα από την οποία μπορούν να εξέλθουν με ασφάλεια υπήκοοι τρίτων κρατών, αποδεικνύεται και στην πράξη ποια είναι η πραγματική κατάσταση στην Κύπρο».

«Έχουμε εξαιρετικές σχέσεις με όλα τα κράτη»

«Την ίδια στιγμή, γνωρίζετε ότι έχουμε εξαιρετικές σχέσεις, και θα τολμήσω να πω ότι είμαστε το μοναδικό κράτος της περιοχής που είμαστε σε επαφή με όλα τα κράτη, με κράτη τα οποία σε πολλές των περιπτώσεων, δεν έχουν διπλωματικές σχέσεις, ή δεν μιλάνε μεταξύ τους, άρα επιχειρούμε να αξιοποιήσουμε αυτόν τον ρόλο, προς την κατεύθυνση να επικρατήσουν στην περιοχή μας συνθήκες ασφάλειας και σταθερότητας, να υπάρξει συνεργασία.

Είναι μια περιοχή που σε διεθνές επίπεδο, είναι γνωστή για τις κρίσεις, για τα προβλήματα, για τις προκλήσεις που έχει. Την ίδια στιγμή, όπως αποδείχτηκε στην πράξη, είναι μια περιοχή που έχει και τεράστιες προοπτικές που δύναται να αξιοποιηθούν μέσα από τη συνεργασία στην περιοχή και είναι κάτι το οποίο είναι βασικός πυλώνας της εξωτερικής μας πολιτικής».

«Έθεσα το θέμα της αποχώρησης των τουρκικών κατοχικών στρατευμάτων»

Σε άλλο σημείο της συνέντευξης, ο πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας αναφέρθηκε μεταξύ άλλων στο ζήτημα της αποχώρησης των τουρκικών κατοχικών στρατευμάτων.

Απαντώντας σε ερώτηση του Σπύρου Χαριτάτου για το αν υπήρχαν παράγοντες στην πλευρά της Ελλάδος, θεσμικοί ή άλλοι, που υποτίμησαν αυτό που περιγράφεται ως κοινή ευθύνη και υπευθυνότητα στη διαχείριση ενός τεράστιου έργου που είχε όφελος και από τις δύο πλευρές, καθώς και το αν αυτοί οι παράγοντες υποτίμησαν την ενδεχόμενη αντίδραση της Κυπριακής Δημοκρατίας, ο κ. Χριστοδουλίδης απάντησε ότι «Ναι, σας απαντώ ευθέως ότι δεν υπήρξε κάτι τέτοιο από πλευράς της ελληνικής κυβέρνησης».

Σπύρος Χαριτάτος: «Δεν ήταν από την κυβέρνηση, μας λέτε».

Νίκος Χριστοδουλίδης: «Η ελληνική κυβέρνηση αντιλαμβάνεται απόλυτα, εξάλλου είναι κοινή απόφαση».

Σπύρος Χαριτάτος: «Οι άλλοι παράγοντες, εκτός ελληνικής κυβέρνησης, που υποτίμησαν την κατάσταση ή που δεν στάθηκαν σωστά»

Νίκος Χριστοδουλίδης: «Εκτός ελληνικής κυβέρνησης ή εκτός κυπριακής κυβέρνησης, για να το διευρύνουμε, μπορεί να έχουν διαφορετικές απόψεις, οι οποίες είναι απόλυτα σεβαστές. Οι κυβερνήσεις όμως, είναι εδώ για να εξυπηρετούν ποιον; Τα συμφέροντα της χώρας, τα συμφέροντα του κυπριακού λαού, πρέπει να λαμβάνουν αποφάσεις στη βάση κάποιων πολύ συγκεκριμένων δεδομένων, αν τους ενδιαφέρουν οι ουσιαστικές λειτουργίες και όχι οι εντυπώσεις».

Σπύρος Χαριτάτος: «Άρα δηλαδή οι κυβερνήσεις αποφασίζουν και όχι τα επιχειρηματικά ενδεχομένως συμφέροντα».

Απαντώντας στο ποιες είναι οι σχέσεις της Κύπρου με τον Τούρκο πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, ο κ. Χριστοδουλίδης απάντησε: «Εκείνο που υπάρχει, αν θέλετε, λίγο διαφορετικό -να το συγκρίνω με το παρελθόν- είναι αυτή η μη διστακτικότητα από πλευράς του κυρίου Ερντογάν, όταν βρεθούμε σε διεθνείς συναντήσεις, να μιλήσουμε, να ανταλλάξουμε απόψεις. Πολύ περισσότερο οφείλω να πω με τον Τούρκο Υπουργό Εξωτερικών, χωρίς όμως να υπάρχει αυτή η σχέση που εμείς είμαστε έτοιμοι να αναπτύξουμε.

Υπό ποια έννοια; Έχουμε την Προεδρία του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Σας είπα προηγουμένως για το άτυπο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο και την πρόθεσή μας να καλέσουμε τους ηγέτες των χωρών της περιοχής.

Σπύρος Χαριτάτος: «Θα τον καλέσετε;»

Νίκος Χριστοδουλίδης: «Δεν υπάρχει μέχρι στιγμής θετική προδιάθεση από πλευράς του κυρίου Ερντογάν. Μια πρώτη αντίδραση για την οποία έχουμε ενημερωθεί είναι ότι είναι αρνητική η πρόθεσή του, και δεν είμαι εδώ για να διαχειριστώ τέτοια σοβαρά θέματα μέσα από μια επικοινωνιακή προσέγγιση. Δεν θα στείλω μια επιστολή για να πάρω ένα «όχι». Εκείνο που επιχείρησα να διασφαλίσω, ακόμη πριν καν δημοσιοποιηθεί αυτό το θέμα, ζητώντας από Ευρωπαίους συναδέλφους του να μεσολαβήσουν, ήταν να υπάρξει θετικό αποτέλεσμα.

Είναι το ίδιο με το ΝΑΤΟ, αγαπητέ Σπύρο. Δεν θέλω απλά να κάνω μια αίτηση αύριο της Κυπριακής Δημοκρατίας για να πάρω ένα «όχι» από την Τουρκία. Αν ήταν εφικτό να γίνουμε κράτος-μέλος του ΝΑΤΟ αύριο, θα το κάναμε. Δεν είναι εφικτό, είναι επικοινωνιακό, άρα δεν κάνουμε μια αίτηση για να πάρουμε ένα «όχι». Κάνουμε την προεργασία που πρέπει έτσι ώστε να φτάσουμε, όταν οι πολιτικές συνθήκες είναι εκεί, να μπορούμε να κάνουμε αίτηση ένταξης με θετικό αποτέλεσμα.

Σπύρος Χαριτάτος: «Όταν συζητάτε με την ηγεσία επιτρέψτε μου, του ψευδοκράτους, συζητάτε με την ηγεσία του ψευδοκράτους ή με έναν άνθρωπο του Προέδρου Ερντογάν;»

Νίκος Χριστοδουλίδης: «Μιλώ με τον ηγέτη της τουρκοκυπριακής κοινότητας. Αυτόν που επέλεξαν οι Τουρκοκύπριοι συμπατριώτες μας να είναι ο ηγέτης τους. Σίγουρα, σε κάποιο βαθμό και αναλόγως ποιος είναι ο ηγέτης της τουρκοκυπριακής κοινότητας, επηρεάζεται και η σχέση και η εξάρτηση που υπάρχει με την Τουρκία».

«Είναι σημαντικό οι ξένοι ηγέτες να αντιλαμβάνονται τι σημαίνει κατοχή»

Σπύρος Χαριτάτος: «Η συγκέντρωση δυνάμεων στο ψευδοκράτος που ξεπερνούν ακόμα και λογικά όρια, αν θέλετε. Δηλαδή, τις ένοπλες δυνάμεις που θα μπορούσε να έχει οποιοδήποτε κράτος, οποιαδήποτε περιοχή, σε ένα τόσο μικρό χώρο. Τόσο σε στράτευμα, όσο και σε μαχητικά αεροσκάφη. Τα οποία μάλιστα, κάποιοι τύποι μαχητικών αεροσκαφών δεν επιτρέπεται καν να προσγειωθούν ή να προσεγγίσουν το ψευδοκράτος. Σας ανησυχεί ή είναι κάτι που είναι στη διαχείρισή σας;»

Νίκος Χριστοδουλίδης: «Κοιτάξτε, είναι κάτι που φυσικά μας ανησυχεί. Είναι κάτι το οποίο πάντα έχουμε στα θέματα που θέτουμε. Ακόμα και προχθές με τον Γενικό Γραμματέα έθεσα αυτό το θέμα. Αντιλαμβάνεστε το πλαίσιο των συζητήσεων για επίλυση του Κυπριακού. Ένα βασικό θέμα, ένα θέμα-κλειδί, ένα θέμα το οποίο θα κρίνει την εξέλιξη, είναι η αποχώρηση των τουρκικών κατοχικών στρατευμάτων. Και όντως, στην Κύπρο, στις κατεχόμενες περιοχές, αν δούμε την αναλογία πληθυσμού και εδάφους, είναι μία από τις περιοχές όπου υπάρχουν τα περισσότερα στρατεύματα.

Σπύρος Χαριτάτος: «Νομίζω δεν υπάρχει προηγούμενο, διεθνώς».

Νίκος Χριστοδουλίδη: «Λαμβάνοντας υπόψη το έδαφος υπό κατοχή και τον πληθυσμό, είναι μια από τις πιο στρατικοποιημένες περιοχές στον κόσμο».

Σε άλλο σημείο, ο κ. Χριστοδουλίδης τονίζει: «Είναι σημαντικό οι ξένοι ηγέτες να αντιλαμβάνονται τι σημαίνει κατοχή. Και σίγουρα δεν μπορείς να αντιληφθείς τι σημαίνει κατοχή αν δεν επισκεφθείς τη γραμμή κατάπαυσης του πυρός. Είναι πολύ διαφορετικό να διαβάζεις άρθρα και βιβλία από το να βλέπεις ο ίδιος. Γι' αυτό ανέφερα και στους συναδέλφους μου πηγαίνοντας σε ένα άλλο θέμα, αλλά θα επιστρέψω σε αυτό που ρωτήσατε, όταν μιλούσαμε για την περιοχή, τους είπα: «Εμείς δεν γνωρίζουμε την περιοχή από τα βιβλία και από τα άρθρα στις εφημερίδες. Τη ζούμε. Εμείς είμαστε μέρος της γεωγραφίας της περιοχής».

Άρα αυτά που σας μεταφέρω είναι τα μηνύματα από τις χώρες της περιοχής. Δεν είναι εκτιμήσεις, δεν είναι αντιλήψεις. Είναι η περιοχή.

Επιστρέφω σε αυτό που ρωτήσατε. Είναι πολύ διαφορετικό να βλέπεις από το να διαβάζεις. Και είναι για αυτόν τον λόγο που από την πρώτη στιγμή, σε όσες επισκέψεις έχουμε από ξένους ηγέτες στην Κύπρο, φροντίζουμε να βλέπουν τη γραμμή κατάπαυσης του πυρός, να βλέπουν τι σημαίνει κατοχή. Ειδικότερα βλέποντας πολλούς να πηγαίνουν στην Ουκρανία, και πολύ καλά κάνουν, και κάποιους λανθασμένα να λένε ότι είναι η πρώτη φορά που έχουμε ευρωπαϊκό έδαφος υπό κατοχή. Δεν είναι η πρώτη φορά. Εδώ στην Κύπρο, από το 1974, έχουμε ευρωπαϊκό έδαφος υπό κατοχή. Και από τις αντιδράσεις των ομολόγων μου, είναι πολύ σημαντικό το γεγονός ότι πηγαίνουν εκεί και βλέπουν από πρώτο χέρι τι σημαίνει κατοχή.

Σπύρος Χαριτάτος: «Η σταθερή αυτή θέση της τουρκικής πλευράς του Ερντογάν να ενισχύει το ψευδοκράτος, είναι σαν ένα είδος διπλωματικής βίας;»

Νίκος Χριστοδουλίδης: «Η ενίσχυση της τουρκικής παρουσίας στις κατεχόμενες περιοχές, να μου επιτρέψετε να αναφέρω -και ξέρω ότι κάποιοι Τουρκοκύπριοι συμπατριώτες μου θα διαφωνήσουν με την άποψή μου, και είναι απόλυτα σεβαστή η διαφωνία τους- ότι αυτό γίνεται όχι για να προστατεύσουν τα δικαιώματα των Τουρκοκυπρίων, αλλά για να προστατεύσουν τα συμφέροντα της Τουρκίας στην ευρύτερη περιοχή. Και δεν είναι για τους Τουρκοκύπριους συμπατριώτες μας».

«Οι Τουρκοκύπριοι συμπατριώτες μας είναι θύματα της τουρκικής κατοχής»

Σπύρος Χαριτάτος: «Άρα λέτε ότι οι Τουρκοκύπριοι συμπατριώτες μας, στην ουσία, αποτελούν ένα είδος εργαλείου για τον τουρκικό επεκτατισμό».

Νίκος Χριστοδουλίδης: «Σίγουρα η Τουρκία δεν ήρθε εδώ το 1974 και δεν ενισχύει τη στρατιωτική της παρουσία στην Κύπρο για λόγους που δεν εξυπηρετούν τα συμφέροντά της, συμφέροντα τα οποία αφορούν ευρύτερα την περιοχή της Μέσης Ανατολής. Και βλέπουμε σε πολλές περιπτώσεις, με τις παρεμβάσεις της Τουρκίας σε διάφορες χώρες όχι μόνο στην Κύπρο- να υπάρχουν επιχειρήματα που οδηγούν σε μια νεοοθωμανική προσέγγιση ελέγχου της περιοχής από πλευράς Τουρκίας. Η «Γαλάζια Πατρίδα» και πολλά άλλα που λέγονται και γίνονται, ακριβώς παραπέμπουν σε αυτό το σημείο».

Σπύρος Χαριτάτος: «Όπως το περιγράψατε, θα ήθελα να ξαναπώ ότι πέρα από τη διχοτόμηση που είναι μια ανοιχτή πληγή που αιμορραγεί, ο Τουρκοκύπριος συμπολίτης σας θα έπρεπε να νιώθει ως περήφανος υποτελής που δέχεται αυτή τη λογική. Είναι μάλλον ο ιστορικά χαμένος, πέρα από το γεγονός ότι έχουμε ένα κράτος που έχει χωριστεί στα δύο.

Νίκος Χριστοδουλίδης: «Θα το αναφέρω δημόσια ότι οι Τουρκοκύπριοι συμπατριώτες μας είναι θύματα της τουρκικής κατοχής. Δεν υπάρχει αμφιβολία γι' αυτό».

«Ζούμε σε ένα άναρχο διεθνές σύστημα»

Σπύρος Χαριτάτος: «Γιατί είναι δύσκολο να ενταχθεί η Κύπρος στην ατλαντική συμμαχία του ΝΑΤΟ; Είναι μόνο το πρόβλημα η τουρκική πλευρά και ο Ερντογάν;»

Νίκος Χριστοδουλίδης: «Ναι, αυτό είναι το βασικό πρόβλημα. Το μόνο πρόβλημα. Η τουρκική αρνησικυρία, η άσκηση του δικαιώματος βέτο από πλευράς Τουρκίας στο ενδεχόμενο αίτημα ένταξης της Κυπριακής Δημοκρατίας. Τι κάνουμε όμως; Δεν αναμένουμε απλά την Τουρκία να αλλάξει θέση. Προετοιμαζόμαστε εσωτερικά, στρατιωτικά, διοικητικά, σε ό,τι πρέπει να κάνουμε για να είμαστε έτοιμοι, όταν οι πολιτικές συνθήκες το επιτρέψουν, να υποβάλουμε αίτηση ένταξης με θετικό αποτέλεσμα.

Σπύρος Χαριτάτος: «Υπάρχει ένας τρόπος να καμφθεί αυτή η αντίδραση;»

Νίκος Χριστοδουλίδης: «Γενικότερα, και στο θέμα της ένταξης στην Ευρωπαϊκή Ένωση (που έγινε), αλλά και στο πιο μεγάλο θέμα, την επίλυση του Κυπριακού. Ξέρετε, η Τουρκία θα προχωρήσει σε τέτοιου είδους ενέργειες μόνο αν αντιληφθεί ότι τα οφέλη από αυτές τις εξελίξεις είναι περισσότερα από ό,τι στην παρούσα κατάσταση πραγμάτων. Ζούμε σε ένα άναρχο διεθνές σύστημα. Βλέπουμε ότι το διεθνές δίκαιο δεν είναι πάντα εκείνο που καθορίζει τις αποφάσεις των κρατών, άρα δεν περιμένω σε καμία περίπτωση τον Τούρκο Πρόεδρο ένα πρωί να ξυπνήσει και να πει «συγγνώμη για την κατοχή στην Κύπρο, συγγνώμη για την παραβίαση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, συγγνώμη για όλα αυτά που κάναμε και αποφασίσαμε να φύγουμε». Δεν υπάρχει ένα τέτοιο σενάριο.

«Είναι ένα άναρχο διεθνές σύστημα αυτό στο οποίο ζούμε και εκείνο που επιχειρούμε είναι να στείλουμε το μήνυμα στην Τουρκία ότι μέσα από θετικές εξελίξεις -είτε αυτές αφορούν τη σχέση με το ΝΑΤΟ, είτε την επίλυση του Κυπριακού- θα οδηγηθούμε σε μια αμοιβαία επωφελή (win-win) κατάσταση για όλους. Για την Τουρκία, την Κύπρο, την Ελλάδα, την περιοχή, το ΝΑΤΟ, την Ευρωπαϊκή Ένωση. Και είναι αυτό το μήνυμα, με συγκεκριμένες εισηγήσεις, που στέλνουμε αυτή τη στιγμή».

Τι είπε ο Χριστοδουλίδης για τον διάλογό του με τον Μητσοτάκη

Σπύρος Χαριτάτος: Θα ήθελα κλείνοντας -αν συμφωνείτε να δώσετε στη δημόσια σφαίρα αυτό το συμβάν, την εικόνα του διαλόγου σας με τον κ. Μητσοτάκη, μόλις δευτερόλεπτα αφού ενημερωθήκατε για το χτύπημα στις Βρετανικές Βάσεις.

Νίκος Χριστοδουλίδης: «Αμέσως επικοινώνησε μαζί μου ο Έλληνας Πρωθυπουργός.

Σπύρος Χαριτάτος: Σας κάλεσε ο κ. Μητσοτάκης;

Νίκος Χριστοδουλίδης: Τρεις ηγέτες ήταν οι πρώτοι που επικοινώνησαν μαζί μου: πρώτος ο Έλληνας Πρωθυπουργός, δεύτερη η Πρόεδρος της Επιτροπής και τρίτος ο Πρωθυπουργός της Ιταλίας. Αντιλαμβάνεστε ότι σε τέτοιες δύσκολες στιγμές αυτές οι επικοινωνίες έχουν ιδιαίτερη σημασία.

Εγώ θα σας πω τι είπα στον κ. Μητσοτάκη υποδεχόμενος τον πρόσφατα στη βάση «Ανδρέας Παπανδρέου», όταν ήρθε με τον Γάλλο Πρόεδρο. Του είπα: «Με την παρουσία σου εδώ γράφεις ιστορία». Άρα, μέσα από τον διάλογο τα συμπεράσματα βγήκαν γρήγορα. «Χρειάζομαι αυτό» ή «χρειάζεσαι αυτό». Ναι, ήταν άμεση η ανταπόκριση. Μέσα από το τηλεφώνημα, όταν κλείσαμε, είπα στους συνεργάτες μου: «Η Ελλάδα είναι εδώ, έτοιμη να μας βοηθήσει ουσιαστικά».

«Η Κύπρος είναι ασφαλής»

Και αν μου επιτρέπεις, θέλω να στείλω και ένα μήνυμα, επειδή έχουμε και αρκετούς Ελλαδίτες στην Κύπρο που εργάζονται, που είναι φοιτητές ή που έρχονται για διακοπές: Η Κύπρος -και θα το μεταφέρεις και εσύ αυτό- είναι ασφαλής, συνεχίζει να είναι ασφαλής, δεν είναι μέρος της κρίσης. Είδαμε κάποια διεθνή μέσα ενημέρωσης και αναρωτιέμαι αν ζω στην Κύπρο με αυτά που αναφέρουν. Η χώρα μας συνεχίζει να είναι ένας ασφαλής χώρος για να εργαστεί κάποιος, να επενδύσει, να έρθει για τουρισμό ή να σπουδάσει. Θεωρώ πως η καλύτερη ένδειξη αυτού είναι και οι αναβαθμίσεις από τους διεθνείς οίκους αξιολόγησης. Είχαμε αναβαθμίσεις την περασμένη εβδομάδα, είχαμε και χθες το βράδυ, στοιχεία ενδεικτικά της κατάστασης» είπε ο κ. Χριστοδουλίδης.

Διαβάστε ακόμη

Ο Τραμπ λέει πως το Ιράν δέχθηκε να μην έχει ποτέ πυρηνικά και θέλει συμφωνία - «Μας έκαναν και ένα τεράστιο δώρο»

Ντίλιαν: Δεν θα γίνω αποδιοπομπαίος τράγος - Το Predator δινόταν νόμιμα σε κυβερνητικές και αστυνομικές Αρχές

Απάτες στον ΕΦΚΑ: «Θα κάνουμε μαγαζί για να πάρουμε 1.000 ευρώ τον μήνα;» - Διάλογοι που «καίνε» το κύκλωμα

Ο μύθος της κακής στάσης σώματος: Γιατί το καμπούριασμα δεν βλάπτει και ποια «σωτήρια» προϊόντα είναι πεταμένα λεφτά